Lès 11 * 2 – 8 di Sèptèmber

Libertat den Kristu

Sabat Atardi

Lesa pa e siman aki:

Gal. 5:1–15; 1 Kor. 6:20; Rom. 8:1; Hebr. 2:14, 15; Rom. 8:4; 13:8.

Versíkulo di Memoria:

"Pasobra boso a ser yamá pa libertat, rumannan. Solamente no uza boso libertat komo un oportunidat pa e karni, ma pa medio di amor un sirbi otro” (Galationan 5:13, ESV)

Den Galationan 2:4 Pablo ta referí brevemente na e importansia di protehá e “libertat” ku nos tin den Kristu Hesus. Pero kiko Pablo ke men ora e papia tokante “libertat”, lokual e ta hasi asina tantu biaha? Kiko e libertat aki ta inkluí? Kon leu e libertat aki ta bai? E tin algun límite? I ki konekshon libertat den Kristu tin na e lei?

Pablo ta hasi e preguntanan aki dor di spièrta e Galationan di dos peliger. Esun promé ta legalismo. E oponentenan di Pablo na Galatia tabata asina enbolbí purbando pa gana fabor di Dios pa medio di nan komportashon ku nan a pèrdè e naturalesa liberal di e obra di Kristu for di bista, di e salbashon ku nan tabatin kaba den Kristu pa medio di fe. E di dos menasa ta e tendensia di abuzá di e libertat ku Kristu a kumpra pa nos dor di kai den inmoralidat. Esnan ku tin e punto di bista aki eróneamente ta asumí ku libertat ta kontrali na e lei.

Tantu legalismo komo inmoralidat ta kontrali na libertat, pasobra nan tur dos ta tene nan siguidónan den un forma di sklabitut. E apelashon di Pablo na e Galationan, sinembargo, ta pa para firme den e berdadero libertat ku ta nan poseshon legítimo den Kristu.

* Studia e lès di e siman aki pa prepará pa Sabat, 9 di sèptèmber.

Djadumingu3 di sèptèmber

Kristu A Hasi Nos Liber

"P’esei, keda para firme den e libertat ku kua Kristu a hasi nos liber, i no sea embroyá atrobe ku e yugo di sklabitut” (Gal. 5:1).



Meskos ku e komando pa reuní di un lider militar na su trupanan ku ta duda, Pablo ta akusá e Galationan pa no someté nan libertat den Kristu. E forsa i intensidat di Pablo su tono ta pone su palabranan kasi bula for di e página den akshon. De echo, esaki ta parse eksaktamente loke tabata intenshon di Pablo. Ounke e versíkulo aki ta konektá temátikamente na loke ta bin promé i loke ta sigui, su manera brusko i falta di konekshonnan sintáktiko na Griego ta sugerí ku Pablo tabata ke pa e versíkulo aki resaltá manera un bòrchi di propaganda grandi. Libertat den Kristu ta resumí henter e argumentu di Pablo, i e Galationan tabata den peliger di entreg’é.

Lesa Galationan 1:3, 4; 2:16; i 3:13. Kiko ta algun di e metáforanan uzá den e versíkulonan aki, i kon nan ta yuda nos komprondé kiko Kristu a hasi pa nos?



Pablo su palabranan “pa libertat Kristu a hasi nos liber” (Gal. 5:1, ESV), por sugerí ku e tin un otro metáfora den mente aki. E fraseologia di e frase aki ta similar na e fórmula ku e a uza den e liberashon sagrado (akto di un doño di katibu hasi su katibu liber) di esklabonan. Pasobra esklabonan no tin derechonan legal, tabata ser suponé ku un deidat por a kumpra nan libertat, i a kambio, e esklabo, ounke realmente liber, legalmente lo a pertenesé na e dios. Naturalmente, den práktika aktual e proseso tabata fikshon; tabata e esklabo ku tabata paga e sèn den tesoreria di tèmpel pa su libertat. Konsiderá, por ehèmpel, e fórmula uzá den un di e kasi mil inskripshonnan ku a ser hañá na e tèmpel di Pythian Apollo na Delphi ku ta data di 201 B.C. te A.D. 100: “Pa Libertat, Apollo e Pythan a kumpra for di Sosibus di Amphissa un esklabo muhé ku su nòmber ta Nicaea . . . E kompra, sinembargo, Nicaea a komprometé na Apollo pa libertat.”—Ben Witherington III, Grace in Galatia (Grand Rapids, Mich.: William B. Eerdmans Publishing Company, 1998), p. 340.

E fórmula aki ta kompartí un similaridat básiko ku e terminologia di Pablo, pero tin un diferensia fundamental. Den e metáfora di Pablo no tin fikshon enbolbí. Nos no a proveé e preis di kompra nos mes (1 Kor. 6:20, 7:23). E preis tabata demasiado haltu pa nos. Nos tabata sin poder pa salba nos mes, pero Hesus a drenta aden i a hasi pa nos loke nos no por a hasi (por lo ménos no sin pèrdè nos bida). E a paga e kastigu pa nos pikánan, i asina a libra nos for di kondenashon.

Djaluna4 di sèptèmber

E Naturalesa di Libertat Kristian

E mandato di Pablo pa para firme den libertat no ta hasí den isolashon. Un deklarashon di echo importante ta bin promé kuné: “Kristu a hasi nos liber.” Dikon Kristiannan mester para firme den nan libertat? Pasobra Kristu ya a hasi nan liber. Den otro palabra, nos libertat ta resultado di loke Kristu ya a hasi pa nos.

E patronchi aki di un deklarashon di echo siguí pa un spièrtamentu ta típiko den e kartanan di Pablo (1 Kor. 6:20; 10:13, 14; Kol. 2:6). Por ehèmpel, Pablo ta hasi vários deklarashonnan indikativo den Romanonan 6 tokante e echonan di nos kondishon den Kristu, manera “Nos sa ku nos ami bieu a ser krusifiká huntu kunE” (Rom. 6:6, ESV). A base di e echo aki, despues Pablo por publiká e spièrtamentu imperativo: “P’esei, no laga piká ehersé dominio riba boso kurpa mortal” (Rom. 6:12, NRSV). Esaki ta Pablo su manera di bisa esensialmente: “Bira loke ya bo ta den Kristu.” E bida étiko di e evangelio no ta presentá e karga di purba hasi kosnan pa asina proba ku nos ta yunan di Dios. Mas bien, nos ta hasi loke nos ta hasi pasobra ya nos ta Su yunan.

For di kiko Kristu a libra nos? Rom. 6:14, 18; 8:1; Gal. 4:3, 8; 5:1; Hebr. 2:14, 15.



E uzo di e palabra libertat pa deskribí bida Kristian ta mas prominente den e kartanan di Pablo ku kualke otro kaminda den Tèstamènt Nobo. E palabra libertat i su ekivalentenan ta aparesé 28 biaha den e kartanan di Pablo, kontrali na solamente 13 biaha otro kaminda.

Kiko Pablo ke men ku libertat? Di promé, e no ta djis un konsepto apstrakto. E no ta referí na libertat polítiko, libertat ekonómiko, òf e libertat pa biba kualke manera ku nos tin gana. Al kontrali, e ta un libertat ku ta ankrá den nos relashon ku Hesukristu. E konteksto ta sugerí ku Pablo ta refiriendo na libertat for di e sklabitut i kondenashon di un Kristianismo dirigí pa lei, pero nos libertat ta inkluí muchu mas. E ta inkluí libertat for di piká, morto eterno, i diabel.

“Separá for di Hesukristu, eksistensia humano ta ser karakterisá komo sklabitut‒sklabitut na e lei, sklabitut na e elementonan malu ku ta dominá e mundu, sklabitut na piká, e karni, i diabel. Dios a manda Su Yu den e mundu pa plama e dominio di e doñonan di katibu.”—Timothy George, Galatians, p. 354. .

Djamars5 di sèptèmber

E Konsekuensianan Peligroso di Legalismo (Gal. 5:2–12)

E forma den kua Pablo ta introdusí Galationan 5:2-12 ta indiká e importansia di loke e ta na punto di bisa. “Wak” (ESV), “Skucha!” (NRSV), “Marka mi palabranan!” (NIV), “Ami, Pablo, ta bisa boso” (ESV). Pablo no ta hasiendo wega. Pa medio di su uzo poderoso di e palabra wak, no solamente e ta yama atenshon total di su lesadónan, ma e ta asta provoká su outoridat apostóliko. E ke pa nan komprondé ku si e Paganonan ta bai someté na sirkumsishon pa ta salbá, e ora ei e Galationan mester realisá e konsekuensianan peligroso enbolbí den nan desishon.

Lesa Galationan 5:2-12. Tokante kiko Pablo ta spièrta enkuanto di henter e kuestion di sirkumsishon?



E promé konsekuensianan di purba gana fabor di Dios dor di someté na sirkumsishon ta ku e ta obligá e persona pa warda henter e lei. E lenguahe di Pablo den versíkulonan 2 i 3 ta inkluí un wega di palabra interesante. Kristu, e ta bisa, lo no benefisiá nan (ophelesei); mas bien, nan lo ser obligá (opheiletes) na e lei. Si un persona ke biba di akuerdo ku e lei, e no por djis piki i sigui e preseptonan ku e ke warda. Ta tur kos òf nada.

Di dos, nan lo ser “kòrtá kitá” for di Kristu. Un desishon pa ser hustifiká pa medio di obranan ta enbolbí na mes momentu un rechaso di Dios Su forma di hustifikashon den Kristu. “Bo no por hañ’é tur dos manera. Ta imposibel pa risibí Kristu, ku esei rekonosiendo ku bo no por salba bo mes, i despues risibí sirkumsishon, ku esei pretendiendo ku bo por.”—John R. W. Stott, The Message of Galatians (Leicester, England: InterVarsity Press, 1968), p. 133.

E di tres opheshon di Pablo na sirkumsishon ta ku e ta stroba kresementu spiritual. Su analogia ta di un koredó ken su progreso den direkshon di e liña final a ser sabotiá deliberadamente. De echo, e palabra tradusí “strobá” (v. 7, ESV) tabata ser uzá den sírkulonan militar pa referí na “kibra un kaya òf destruí un brùg òf pone opstákulonan den kaminda di un enemigu, pa para su avanse.”—The SDA Bible Commentary, vol. 6, p. 978.

Finalmente, sirkumsishon ta kita e ofensa di e Krus. Kon? E mensahe di sirkumsishon ta impliká ku bo por salba bo mes; komo tal, e ta faborabel pa orguyo humano. E mensahe di e Krus, sinembargo, ta ofensivo na orguyo humano, pasobra nos mester rekonosé ku nos ta kompletamente dependiente riba Kristu.

Pablo ta asina rabiá ku e hendenan aki pa nan insistensia riba sirkumsishon ku e ta bisa ku e ta deseá ku e kuchú lo a slep i nan lo a mutilá nan mes! Palabranan fuerte, pero e tono di Pablo simplemente ta reflehá kon serio e ta wak e asuntu aki.

Djarason6 di sèptèmber

Libertat No Libertinahe (Gal. 5:13)

Galationan 5:13 ta marka un kulminashon importante den e buki di Galationan. Kaminda te na e punto aki Pablo a focus kompletamente riba e kontenido teológiko di su mensahe, awor e ta bira na e asuntu di komportashon Kristian. Kon un hende ku no ta salbá pa obranan di lei mester biba?

Ki potensial mal uzo di libertat Pablo ke a evitá e Galationan kometé? Gal. 5:13.



Pablo tabata bon konsiente di e potensial mal komprondementu ku tabata kompañá su énfasis riba e grasia i e libertat ku kreyentenan tin den Kristu (Rom. 3:8; 6:1, 2). E problema, sinembargo, no tabata e evangelio di Pablo ma e tendensia humano pa deseo pa plaser. E páginanan di historia ta sushá ku e storianan di hendenan, statnan, i nashonnan ken nan korupshon i bahada den káos moral tabata ser relashoná direktamente ku nan falta di dominio propio. Ken no a yega di sinti e tendensia aki den su propio bida, tambe. Ta p’esei Pablo ta yama siguidónan di Hesus klaramente pa evitá indulgensia den karni. De echo, e ke pa nan hasi lo kontrali, kua ta “pa medio di amor un stima otro” (NKJV). Manera tur hende ku ta sirbi otronan pa amor sa, esaki ta algu ku por ser hasí solamente atraves di morto na e ami, morto na e karni. Esnan ku ta komplasé nan propio karni no ta esnan ku tin tendensia di sirbi otronan. Al kontrario.

Pues, nos libertat den Kristu no ta meramente un libertat for di un tipo nobo di servisio, e responsabilidat di sirbi otronan pa amor. E ta “e oportunidat pa stima e próhimo sin strobashon, e posibilidat di krea komunidatnan humano basá riba apnegashon mutuo mas bien ku e búskeda pa poder i status.”—Sam K. Williams, Galatians (Nashville, Tenn.: Abingdon Press, 1997), p. 145.

Pa motibu di nos familiaridat ku Kristianismo i e fraseologia di tradukshonnan moderno di Galationan 5:13, ta fásil pa neglishá e poder sorprendente ku e palabranan aki lo a trese na e Galationan. Di promé, e lenguahe Griego ta indiká ku e amor ku ta motivá e tipo di servisio aki no ta amor humano normal‒esei lo ta imposibel; amor humano ta demasiado kondishonal. Pablo su uzo di e artíkulo (e) dilanti di e palabra amor na Griego ta indiká ku e ta refiriendo na “e” amor divino ku nos ta risibí solamente atraves di e Spiritu (Rom. 5:5). E sorpresa real ta sinta den e echo ku e palabra tradusí “sirbi” ta e palabra Griego pa “ser sklavisá”. Nos libertat no ta pa outonomia propio ma pa sklabitut mutuo un na otro, basá riba e amor di Dios.

Djaweps7 di sèptèmber

Kumpliendo ku Henter e Lei (Gal. 5:13–15)

Kon bo ta rekonsiliá e komentarionan negativo di Pablo tokante “warda henter e lei” (Gal. 5:3) ku su deklarashon positivo tokante “kumpli ku henter e lei” (Gal. 5:14)? Kompará Rom. 10:5; Gal. 3:10, 12; 5:3 ku Rom. 8:4; 13:8; Gal. 5:14.



Hopi hende a mira e kontraste entre e komentarionan negativo di Pablo tokante “warda henter e lei” i su afirmashonnan positivo tokante “kumpli ku henter e lei” komo paradoksal. Nan no ta realmente. E solushon ta den e echo ku Pablo ta usa intenshonalmente kada frase pa hasi un distinshon importante entre dos diferente forma di definí komportashon Kristian den relashon ku e lei. Por ehèmpel, ta signifikante ku ora Pablo ta referí positivamente na wardamentu Kristian di e lei, nunka e ta deskribí esaki komo “wardando e lei”. E ta reservá e frase ei pa referí únikamente na e komportashon inapropiá di esnan ku ta biba bou di e lei i ta purbando pa gana aprobashon di Dios dor di “hasi” loke e lei ta manda.

Esaki no mester impliká ku esnan ku a haña salbashon den Kristu no ta obedesé. Nada por tabata mas leu ku e bèrdat. Pablo ta bisa ku nan “ta kumpli” ku e lei. E ke men ku berdadero komportashon Kristian ta muchu mas ku e obediensia eksterior di djis “warda” e lei; e “ta kumpli” ku e lei. Pablo ta uza e palabra kumpli pasobra e ta bai muchu mas aya ku djis “warda”. E tipo di obediensia aki ta ankrá den Hesus (lesa Mat. 5:17). E no ta un abandono di e lei, ni un redukshon di e lei pa solamente stima, ma e ta e manera pa medio di kua e kreyente por a eksperensiá e berdadero intenshon i nifikashon di henter e lei!

Unda, di akuerdo ku Pablo, e nifikashon kompletu di e lei ta ser hañá? Lev. 19:18; Marko 12:31, 33; Mat. 19:19; Rom. 13:9; Santiago 2:8.



Ounke e ta un sita for di Levítiko, e deklarashon di Pablo den Galationan ta finalmente ankrá den Hesus Su uzo di Levítiko 19:18. Hesus, sinembargo, no tabata e úniko maestro Hudiu ku a referí na Levítiko 19:18 komo un resúmen di henter e lei. Rabi Hillel, ku a biba masoménos un generashon promé ku Hesus, a bisa: “Kiko ta odioso pa bo, no hasi ku bo próhimo; esei ta henter e lei.” Pero e perspektiva di Hesus radikalmente tabata diferente (Mat. 7:12). No solamente e ta mas positivo, ma e ta demostrá tambe ku lei i amor no ta inkompatibel. Sin amor, e lei ta bashí i friu; sin lei, amor no tin direkshon.

Djabièrnè8 di sèptèmber

Pa mas Estudio:

“Fe genuino semper ta obra pa medio di amor. Ora bo wak Kalvario no ta pa silensiá bo alma den e rechaso di deber, no pa kalma bo mes pa drumi, ma pa krea fe den Hesus, fe ku lo obra, purifikando e alma for di e lodo di egoismo. Ora nos tene duru na Kristu pa medio di fe, nos obra a kaba di kuminsá. Tur hende tin kustumbernan korupto i pekaminoso ku mester ser vensé pa medio di guera vigoroso. Tur alma ta ser rekerí di bringa e bataya di fe. Si un hende ta siguidó di Kristu, e no por ta skèrpi den trato, e no por ta di kurason duru, bashí di simpatia. E no por ta gròf den su papiamentu. E no por ta yen di buya i orguyo. E no por ta dominante, ni e no por uza palabranan brutu, i sensura i kondenashon.

E trabou di amor ta sali for di e obra di fe. Religion di Beibel ta nifiká trabou konstante. ‘Laga boso lus lombra dilanti di hende, pa nan por mira bo bon obranan, i glorifiká boso Tata ku ta den shelu.’ ‘Traha pa bo salbashon ku temor i temblamentu, pasobra ta Dios ta Esun ku ta obra den bo, tantu pa ke komo pa hasi Su bon boluntat.’ Nos mester ta zeloso di bon obranan; sea kuidadoso pa mantené bon obranan. I e Testigu berdadero ta bisa: ‘Mi konosé bo obranan.

“Miéntras ta bèrdat ku nos aktividatnan drùk den nan mes lo no sigurá salbashon, ta bèrdat tambe ku fe ku ta uni nos na Kristu lo move e alma na aktividat (MS 16, 1890).”—Ellen G. White Comments, The SDA Bible Commentary, vol. 6, p. 1111.

Preguntanan di Diskushon:

pregunta 1Komo klas, pasa riba boso kontestanan riba e último pregunta di e estudio di djaweps. Kua opshon mayoria hende a haña mas fásil, i dikon? Ki bèrdatnan importante boso kontesta ta sugerí na boso tokante kiko ta nifiká pa kumpli ku e lei

pregunta 2Pablo ta bisa ku fe “ta obra” pa medio di amor. Kiko e ke men?

pregunta 3Eksaminá e idea di purba uza bo libertat den Kristu pa gosa den piká. Dikon esei ta asina fásil pa hasi? Ora, sinembargo, hende ta pensa di e forma ei, den ki trampa e ta kayendo? (Lesa 1 Juan 3:8.)

Resúmen:

Libertat ta un di e palabranan faborito di Pablo pa definí e evangelio. E ta inkluí tantu loke Kristu a hasi pa nos ora E a libra nos for di sklabitut na e mundu komo tambe kon nos a ser yamá pa biba e bida Kristian. Nos mester ta kuidadoso, sinembargo, pa nos libertat no kai prezu na legalismo ni libertinahe. Kristu no a hasi nos liber pa asina nos por a sirbi nos mes, ma pa nos por a duna nos bida den ministerio na nos próhimo.