Lès 12 * 9 – 15 di Sèptèmber

Biba segun e Spiritu

Sabat Atardi

Lesa pa e siman aki:

Gal. 5:16–25; Deut. 13:4, 5; Rom. 7:14–24; Yer. 7:9; Hos. 4:2; Mat. 22:35–40.

Versíkulo di Memoria:

“Ma mi ta bisa, kana segun e Spiritu, i boso lo no kumpli ku deseonan di e karni.” (Galationan 5:16, ESV).

Un di e himnonan Kristian di mas stimá ta “Bini, Fuente Di Bida Eterno” di Robert Robinson. Robinson, sinembargo, no semper tabata un hòmber di fe. Morto di su tata a lag’é rabiá, i e a kai den inmoralidat i buracheria. Despues di a tende e famoso predikador George Whitefield, Robinson a someté su bida na Señor, i a bira un pastor Metodista, i a skirbi e himno ei, kua originalmente tabata inkluí e frasenan: “O, na grasia kon grandi e debedó/Diariamente mi ta obligá di ta;/Laga e grasia ei manera un kadena/Mara mi kurason ku ta dual na Bo”

Inkonfortabel ku e frase tokante kurason di e Kristian ku ta dual, un hende a kambia e palabranan pa lesa: “Inkliná pa adorá, Señor, mi ta sintié, Inkliná pa stima e Dios ku mi ta sirbi.”

Apesar di e bon intenshonnan di e redaktor, e palabranan original ta deskribí eksaktamente e lucha Kristian. Komo kreyentenan nos ta poseé dos naturalesa, e karni i e Spiritu, i nan ta den konflikto. Ounke nos naturalesa pekaminoso semper lo ta “inkliná” pa dual for di Dios, si nos ta dispuesto di someté na Su Spiritu, nos no mester ta sklabisá na e deseonan di karni. Esaki ta e empuhe di e mensahe di Pablo den e tèkstnan di e siman aki.

* Studia e lès di e siman aki pa prepará pa Sabat, 16 di sèptèmber.

Djadumingu10 di sèptèmber

Kana den Spiritu

Lesa Galationan 5:16. Kiko e konsepto di “kana” tin di aber ku un bida di fe? Deut. 13:4, 5; Rom. 13:13; Efe. 4:1, 17; Kol. 1:10.



“Kana” ta un metáfora saká for di Tèstamènt Bieu ku ta referí na e manera ku un hende mester komportá. Pablo, siendo e mes un Hudiu, ta hasi uzo di e metáfora aki hopi biaha den su kartanan pa deskribí e tipo di kondukta ku mester karakterisá e bida Kristian. Su uzo di e metáfora aki probablemente tambe ta konektá na e promé nòmber ku a ser asosiá ku e iglesia trempan. Promé ku e siguidónan di Hesus a ser yamá Kristiannan (Echonan 11:26), nan tabata konosí simplemente komo siguidónan di “e Kaminda” (Juan 14:6, Echonan 22:4, 24:14). Esaki ta sugerí ku, na un tempu hopi trempan, Kristianismo no tabata meramente un sèt di kreensianan teológiko ku tabata sentrá riba Hesus ma tabata tambe un “forma” di bida ku mester a ser “kaná”.

Den ki forma e metáfora di Pablo tokante kana ta diferente for di esun hañá den Tèstamènt Bieu? Kompará Eks. 16:4; Lev. 18:4; Yer. 44:23 ku Gal. 5:16, 25; Rom. 8:4.



Kondukta den Tèstamènt Bieu simplemente no tabata ser definí komo “kana” ma mas partikularmente komo “kana den e lei”. Halakhah ta e terminologia legal. Hudiunan tin kustumber di referí na e reglanan i regulashonnan ku ta ser hañá den tantu e lei komo e tradishonnan rabíniko di nan antepasadonan. Miéntras Halakhah generalmente ta ser tradusí “e lei Hudiu”, e palabra realmente ta basá riba e palabra Hebreo pa “kana” i literalmente ta nifiká “e forma di bai”.

E komentarionan di Pablo tokante “kana den e Spiritu” no ta kontrali na obediensia na e lei”. E no ta proponiendo ku Kristiannan mester biba den un forma ku ta violá e lei. Atrobe, Pablo no ta kontra e lei òf na obediensia na e lei. Loke e ta kontra di dje ta e forma legalístiko den kua e lei tabata ser mal uzá. E obediensia genuino ku Dios ta deseá nunka por ser lográ dor di obligashon eksterno ma solamente dor di un motivashon interno produsí dor di e Spiritu (Gal. 5:18).

Djaluna11 di sèptèmber

E Konflikto di e Kristian

“Pasobra e karni ta pone su deseo kontra e Spiritu, i e Spiritu kontra e karni; pasobra esakinan ta kontrario na otro, pa boso no hasi e kosnan ku boso kier” (Gal. 5:17; lesa tambe Rom. 7:14–24). Kon, den bo mes eksperensia komo kreyente, bo a yega di eksperensiá e realidat duru i doloroso di e palabranan aki?



E lucha ku Pablo ta deskribí no ta e lucha di tur ser humano; e ta referí spesífikamente na e lucha interno ku ta eksistí den e Kristian. Pa motibu ku sernan humano a nase den harmonia ku e deseonan di e karni (Rom. 8:7), ta solamente ora nos nase di nobo pa medio di e Spiritu ku un konflikto spiritual real ta kuminsá desaroyá (Juan 3:6). Esaki no ta nifiká ku no-kristiannan nunka ta eksperensiá konflikto moral; siguramente nan ta hasi esei. Peor asta e konflikto ei ta finalmente un resultado di e Spiritu. E lucha di e Kristian, sinembargo, ta tuma un dimenshon nobo, pasobra e kreyente ta poseé dos naturalesa ku ta den guera un ku otro, e karni i e Spiritu.

A traves di henter historia, Kristiannan a anhelá alivio for di e lucha aki. Algun a purba kaba ku e konflikto dor di hala bai for di sosiedat, miéntras otronan a pretendé ku e naturalesa pekaminoso por ser eradiká pa medio di algun akto di grasia divino. Tur dos intento ta robes. Ounke pa medio di e poder di e Spiritu siguramente nos por kontrolá e deseonan di karni, e konflikto lo kontinuá den vários forma te ora nos risibí un kurpa nobo na e Segundo Binida. Hui for di sosiedat no ta yuda, pasobra no importá unda nos bai, nos ta hiba e lucha huntu ku nos, i nos lo hasi esei te na morto òf e Segundo Binida.

Ora Pablo ta skirbi den Romanonan 7 tokante e konflikto interno den Kristiannan ku ta prevení nan di hasi loke nan ke, e ta enfatisando e grado total di e konflikto ei. Pasobra nos ta poseé dos naturalesa, nos ta literalmente na tur dos banda di e konflikto na mes momentu. E parti spiritual di nos ta deseá loke ta spiritual i ta detestá e karni. E parti karnal di nos, sinembargo, ta anhelá pa e kosnan di karni i ta oponé loke ta spiritual. Pasobra e mente kombertí ta mucha débil pa resistí e karni dor di su mes, e úniko speransa ku nos tin pa kontrolá e karni ta dor di tuma un desishon diariamente pa ta na banda di e Spiritu kontra nos ami pekaminoso. Ta p’esei Pablo ta asina insistente pa nos skohe pa kana den e Spiritu.

Djamars12 di sèptèmber

E Obranan di Karni

Despues di a introdusí e konflikto ku ta eksistí entre e karni i e Spiritu, Pablo den Galationan 5:18-26 ta elaborá riba e naturalesa di e kontraste aki pa medio di un lista di bisio i birtutnan étiko. E katalòg di bisio i birtutnan tabata un karakterístika literario bon establesé presentá den tantu literatura Hudiu komo Greko-Romano. E listanan aki tabata identifiká komportashon ku mester a ser evitá i birtutnan ku mester a ser imitá.

Eksaminá kuidadosamente e lista di bisio i birtut den e pasashinan aki bou. Den ki forma e listanan di Pablo den Galationan 5:19-24 ta similar na, sinembargo diferente for di e listanan aki? Yer. 7:9; Hos. 4:2; Marko 7:21, 22; 1 Tim. 3:2, 3; 1 Pe. 4:3; Rev. 21:8.



Ounke Pablo tabata bon konsiente di listanan di bisio i birtut, tin diferensianan signifikante den e forma ku e ta uza e dos listanan den Galationan. Di promé, ounke Pablo ta hasi un kontraste entre e dos listanan, e no ta referí na nan na mesun manera. E ta klasifiká e lista di bisio komo e “obranan di karni” ma e lista di birtut e ta klasifiká komo e “fruta di Spiritu”. Tin un distinshon importante. Manera James D.G. Dunn ta skirbi, “E karni ta demandá, ma e Spiritu ta produsí. Kaminda esun lista ta respirá un airu di afirmashon-propio angustioso i satisfakshon-propio frenétiko, e otro ta papia mas di preokupashon pa otronan, serenidat, fleksibilidat, konfiabilidat. Esun ta karakterisá manipulashon humano, e otro ta kapasitá òf duna grasia divino, i ta reforsá e punto ku transformashon interno ta e fuente di kondukta responsabel.”—The Epistle to the Galatians, p. 308.

E di dos diferensia ku ta lanta kuriosidat entre e dos listanan di Pablo ta ku e lista di bisio ta ser klasifiká deliberadamente komo plural den kantidat: “obranan di karni”. “Fruta di Spiritu” sinembargo, ta singular. E diferensia por sugerí ku e bida bibá den karni por promové nada mas ku divishon, káos, desakuerdo, i desunion. Den kontraste, e bida bibá den esfera di e Spiritu ta produsí un fruta di Spiritu, kua ta manifestá su mes den nuebe kualidat ku ta krea unidat.

Den e konteksto aki algun hende ta pretendé ku loke un hende ta kere tokante Dios no ta importá realmente tanten ku e ta sinsero. Nada por ta mas leu ku e bèrdat. Pablo su lista di bisionan ta sugerí lo kontrali: puntonan di bista korupto tokante Dios ta hiba na ideanan trosé tokante komportashon seksual i religion, i étika, ku ta resultá den e kiebro di relashonnan humano. Ademas, nan por hiba na pèrdida di bida eterno tambe (Gal. 5:21).

Djarason13 di sèptèmber

E Fruta di Spiritu (Gal. 5:22–24)

“Ma e fruta di Spiritu ta amor, goso, pas, pasenshi, kariño, bondat, fieldat, mansedumbre, dominio propio; kontra kosnan asina no tin lei” (Gal. 5:22, 23, ESV). Den ki forma obediensia na e Dies Mandamentunan ta reflehá e fruta di Spiritu manera e ta ser ekspresá den e versíkulonan aki? (Lesa tambe Mat. 5:21, 22, 27, 28; 22:35-40).



E Dies Mandamentunan no ta un alternativa pa amor; nan ta yuda guia nos den kon nos mester demostrá amor, tantu na Dios komo na humanidat. Maske kuantu e lo por surpasá e lèter di lei, amor no ta den konflikto ku e lei. E idea ku amor pa Dios i amor pa nos próhimo ta anulá e Dies Mandamentunan tin masoménos mes tantu sentido ku bisa ku amor pa naturalesa ta anulá e lei di gravedat.

Tambe, kontrali na e diesinku deskripshonnan di un palabra di e obranan di karni, e fruta di Spiritu ta ser deskribí den nuebe birtut elegante. Eruditonan ta kere ku e nuebe birtutnan aki ta organisá den tres grupo di tres, pero tin tiki akuerdo riba e nifikashon di nan sekuensia. Algun ta mira un referensia implísito na e Trinidat den e number tres; otronan ta kere ku e tres sèt di tres ta reflehá e forma den kua nos mester relashoná ku Dios, na nos próhimo, i finalmente na nos mes; i otronan ta mira e lista komo básikamente un deskripshon di Hesus. Ounke kada un di e puntonan di bista aki tin algun mérito, e punto di mas signifikante ku no mester ser pasá por alto ta e supremo importansia ku Pablo ta pone riba amor den e bida Kristian.

E echo ku Pablo ta pone amor komo esun di promé riba lista di e nuebe birtutnan no ta kasualidat. Ya e a enfatisá e ròl prinsipal di amor den e bida Kristian den Galationan 5:6 i 13, i e ta inkluyé den su lista di birtut na otro parti (2 Kor. 6:6, 1 Tim. 4:12, 6:11, i 2 Tim. 2:22). Siendo ku tur e otro birtutnan ta aparesé solamente den fuentenan no-Kristian, amor ta indudablemente Kristian. Tur esaki ta indiká ku amor mester ser mirá no meramente komo un birtut entre hopi ma komo un birtut Kristian kardinal ku ta e klave na tur otro birtut. Amor ta e fruta di Spiritu superior (1 Kor. 13:13, Rom. 5:5), i e mester definí e bida i aktitutnan di tur Kristian (Juan 13:34, 35), ounke tin biaha e por ta difísil ta demostrá amor.

Djaweps14 di sèptèmber

E Kaminda na Viktoria

Ounke un konflikto interno entre e karni i e Spiritu semper lo ras den kurason di tur kreyente, e bida Kristian no mester ser dominá dor di derota, fayo, i piká.

Di akuerdo ku Galationan 5:16-26, kiko ta e klave pa biba un bida kaminda e Spiritu ta reina riba e karni?



Galationan 5:16-26 ta kontené sinku verbo klave ku ta deskribí e tipo di bida den kua e Spiritu ta reina. Di promé, e kreyente mester “kana” den Spiritu (v. 16) E verbo Griego ta peripateo, kua ta nifiká literalmente “kana rònt òf sigui”. E siguidónan di e famoso filósofo Griego Aristóteles a yega di ta konosí komo e Peripatétiko pasobra nan tabata sigui Aristóteles tur kaminda ku e tabata bai. E echo ku e verbo ta den tempu presente ta impliká ku Pablo no ta papiando tokante un relashon okashonal sino mas bien un eksperensia diario kontinuo. Ademas, ya ku e ta tambe un mandato “pa kana” den Spiritu, e ta impliká ku kana den Spiritu ta un eskoho ku nos mester hasi riba un base diario. E di dos verbo ta “ser guiá” (v. 18). Esaki ta sugerí ku nos mester permití tambe e Spiritu pa guia nos kaminda nos mester bai (kompará Rom. 8:14, 1 Kor. 12:2). No ta nos trabou pa guia ma pa sigui.

E siguiente dos verbonan ta aparesé den Galationan 5:25. Esun promé ta “biba” (zao na Griego). Ku “biba” Pablo ta refiriendo na e eksperensia di nasementu di nobo ku mester marka e bida di tur kreyente. Pablo su uzo di tempu presente ta mustra na un eksperensia di nasementu di nobo ku mester ser renobá diariamente. Pasobra nos ta biba segun e Spiritu, Pablo ta sigui skirbi ku nos mester “kana” tambe segun e Spiritu. E palabra tradusí “kana” ta diferente for di esun den versíkulo 16. Aki e palabra ta stoicheo. E ta un palabra militar ku literalmente ta nifiká “forma fila”, “ta di akuerdo”, òf “konformá”. E idea akinan ta ku e Spiritu no solamente ta duna bida ma mester dirigí nos bida riba un base diario tambe.

E verbo ku Pablo ta uza den versíkulo 24 ta “krusifiká”. Esaki ta un tiki spantoso. Si nos mester sigui e Spiritu, nos mester tuma un desishon firme pa mata e deseonan di karni. Naturalmente, Pablo ta papiando den forma figurativo. Nos ta krusifiká e karni dor di alimentá nos bida spiritual i dor di laga e deseonan di karni muri di hamber.

Djabièrnè15 di sèptèmber

Pa mas Estudio:

“Bida di un Kristian no ta tur suave. E tin konfliktonan severo pa topa. Tentashonnan severo ta asalt’é. ‘E karni ta anhelá na e Spiritu, i e Spiritu na e karni.’ Mas serka nos ta yega na klousura di historia di e tera aki, mas engañoso i tramposo e atakenan di e enemigu lo ta. Su atakenan lo krese bira mas feros i mas frekuente. Esnan ku ta resistí lus i bèrdat lo bira mas duru i insensibel, i mas amargo kontra esnan ku ta stima Dios i ta warda Su mandamentunan MS 33, 1911).”—Ellen G. White Comments, The SDA Bible Commentary, tomo 6, p. 1111.

“E influensia di Spiritu Santu ta e bida di Kristu den e alma. Nos no ta mira Kristu i ta papia di djE, ma Su Spiritu Santu ta mes serka di nos den un lugá ku den un otro. E ta obra den nos i atraves di kada un ku risibí Kristu. Esnan ku konosé e presensia interno di e Spiritu ta revelá e frutanan di e Spiritu—amor, goso, pas, pasenshi, kariño, bondat, fe MS 41, 1897).”—Ellen G. White Comments, The SDA Bible Commentary, tomo 6, p. 1112.

Preguntanan di Diskushon:

pregunta 1Meditá mas riba e idea di krusifiká e deseonan di e karni. Kiko esei ta nifiká? Kuantu biaha nos tin di haber kuné? Dikon Pablo lo a uza un verbo asina fuerte? Kiko su uzo di e palabra krusifiká ta bisa nos tokante kon duru e bataya ku e ami ta?

pregunta 2Ki ròl, si tin, esfuerso humano ta hunga den produsí e fruta di Spiritu? Kiko bo propio eksperensia ta bisabo tokante e ròl aki?

pregunta 3Pablo ta bisa ku esnan ku ta praktiká e obranan di karni lo no heredá e reino di Dios. Kon bo ta rekonsiliá e deklarashon aki ku e echo ku Pablo ta bisa ku nos ta salbá pa fe i no pa medio di obranan?

pregunta 4Den bo mes kanamentu ku Señor, kiko ta e lucha di mas grandi ku bo ta afrontá? No ta piká i loke piká ta hasi na bo relashon ku Dios? Kua Kristian no a yega di sinti separashon, duda, i desapunto komo resultado di e piká den su bida, spesialmente pasobra nos tin e promesa di viktoria riba e piká ei? Mirando e echo aki den konteksto di viktoria riba piká, dikon nos mester kòrda semper ku nos salbashon ta sosegá totalmente riba loke Hesus a hasi pa nos?

Resúmen:

Ounke den bida di tur kreyente ta eksistí un konflikto entre e deseonan di e karni i e deseonan di e Spiritu, e bida Kristian no mester ta destiná pa frakaso. Pasobra Kristu a konkistá e poder di piká i morto, e bida Kristian por ta un bida kaminda e Spiritu ta reina, tresiendo un provishon diario di e grasia di Dios ku ta kapasitá nos pa tene e deseonan di e karni bou di kontròl..