Lès 2 * 3 – 9 di aprel

Prinsipionan Básiko di Pakto

Sabat Atardi

Lesa pa e siman aki:

Gen. 9:15; Isa. 54:9; Gen. 12:1-3, Gal. 3:6-9,29; Eks. 6:1-8; Jer. 31:33-34.

Versíkulo di Memoria:

“Awor p’esei, si boso lo obedesé Mi bos di bèrdat, i warda Mi aliansa, e ora ei boso lo ta un tesoro pekuliar pa mi riba tur pueblo: pasobra henter tera ta di Mi” (Eksodo 19:5).

Siman pasá nos a terminá ku e kaida di humanidat, debí na e piká di nos promé mayornan. E siman akí ta un resúmen rápido di henter e trimèster, segun ku nos ta tuma kada un dia pa wak e promé aliansanan, esnan ku tur, na nan mes manera, tabata manifestashonnan di e bèrdat presente di e berdadero aliansa, esun ratifiká na Kalvario pa medio di e sanger di Hesus, esun ku nos, komo kristiannan, ta drenta den dje ku nos Señor.

Nos ta kuminsá ku e aliansa ku Dios a hasi ku Noe pa spar e i su famia di destrukshon. Nos ta prosedé ku e aliansa ku Abraham, asina riku i yen di promesa pa nos tur; despues ku e aliansa na Sinai i e importansia di loke a ser proklamá ei; i finalmente nos ta wak e aliansa nobo, esun ku tur e otronan ta mustra padilanti na dje. Tur esakinan, naturalmente, lo ser studiá den mas profundidat den e siguiente vários simannan. E siman akí ta djis un adelanto.

Bista Riba Siman

Kiko e palabra aliansa ta nifiká? Ki elementonan ta komponé e aliansa? Kiko tabata e aliansa ku Dios a hasi ku Noe? Ki speransa a ser hañá den e aliansa ku Abraham? Ki ròl fe i obra ta hunga den e parti humano di e aliansa? E aliansa ta djis un dil, òf e tin aspektonan relashonal na dje? Kiko ta e esensia di e “aliansa nobo”?

* Studia e lès di e siman aki pa prepará pa Sabat, 10 di aprel.

Djadumingu4 di aprel

Prinsipionan Básiko di e Aliansa

“I lo Mi establesé Mi aliansa entre Ami i abo, i lo Mi multipliká bo masha hopi mes” (Gen. 17:2).

“E palabra hebreo tradusí komo ‘aliansa’ (ku ta aparesé masoménos 287 bia den Tèstamènt Bieu) ta berith. E por ser tradusí tambe komo ‘tèstamènt’ òf ‘último deseo. Su orígen no ta kla, pero el a bin ta nifiká e loke ta mara dos partido huntu. E tabata ser usá, sinembargo, pa hopi diferente tipo di ‘laso’, tantu entre hende i hende i entre hende i Dios. E tin un uso komun kaminda tur dos partido tabata hende, i un uso religioso di forma distintivo kaminda e aliansa tabata entre Dios i hende. E uso religioso tabata realmente un metáfora basá riba e uso komun pero ku un implikashon [nifikashon] mas profundo.” — J. Arthur Thompson, “Covenant (OT),” The International Standard Bible Encyclopedia, edishon revisá (Grand Rapids, MI: William B. Eerdmans Publishing Company, 1979), tomo 1, p. 790.

Meskos ku e pakto di matrimonio, e aliansa bíbliko ta definí tantu un relashon komo un areglo. Komo un areglo, e aliansa bíbliko ta kontené e elementonan básiko akí:

  1. Dios a afirmá e promesanan di pakto ku un huramentu (Gal. 3:16; Heb. 6:13,17)
  2. E obligashon di pakto tabata obediensia na e boluntat di Dios manera ta ser ekspresá den e Dies Mandamentunan (Deut. 4:13)
  3. E medionan a traves di kua e obligashon di pakto di Dios ta ser kumplí finalmente ta a traves di Kristu i e plan di salbashon (Isa. 42:1, 6)

Wak e tres elementonan skirbí aki riba (e promesanan di Dios, nos obediensia, i e plan di salbashon. Kon bo por mira e faktornan ei obrando den bo propio kaminata ku Señor? Skirbi un paragraf deskribiendo kon nan ta manifesto den bo bida awor aki.



Den Tèstamènt Bieu, e sistema di sakrifisio di tiponan tabata instruí e hendenan enkuanto di henter e plan di salbashon. A traves di su símbolonan, e patriarkanan i Israel a siña ehersé fe den e Redentor benidero. A traves di su ritonan, e penitente por a haña pordon pa piká i libra di kulpa. E bendishonnan di e aliansa asina por a ser retené, i kresementu spiritual, restourá e imágen di Dios den bida, asina por a kontinuá, asta ora humanidat a faya di kumpli ku nan parti di e trato.

Djaluna5 di aprel

Pakto ku Noe

“Ma lo Mi establesé Mi aliansa ku bo; i lo bo bai den e arka, abo ku bo yu hòmbernan i bo esposa, i esposanan di bo yu hòmbernan huntu ku bo” (Gen. 6:18).

Den e versíkulo aki riba e palabra pakto ta aparesé pa promé bia den Beibel, i, den e konteksto akí, Dios a kaba di konta Noe tokante Su desishon pa destruí tera pa motibu di e plamamentu masivo i kontinuo di piká. Aunke e destrukshon akí lo bin komo un Diluvio mundial, Dios no ta bandonando e mundu ku El a krea. E ta sigui ofresé e relashon di pakto poné den operashon pa promé bia despues di e Kaida. E “Ami” divino kende ta ofresé e pakto ta E mes e fundeshi di seguridat di Noe. Komo e Dios ku ta warda pakto, Señor a primintí di protehá e miembronan di famia ku tabata dispuesto na biba den relashon komprometé kunE, unu ku a resultá den obediensia.

E pakto ku Noe tabata djis unilateral? Kòrda ku e idea di un pakto ta impliká mas ku un partido. Noe mester a kumpli ku su parti di e dil? Ki lès tin ei pa nos den e kontesta riba e preguntanan akí?



Dios ta bisa Noe ku ta bai tin un diluvio i e mundu lo ser destruí. Pero Dios ta traha un dil kuné, den kua E ta primintí di salba Noe i su famia. Por lo tantu, tabatin hopi kos den wega, pasobra si Dios lo no a kumpli ku Su parti di e promesa, e ora ei no importá kiko Noe a hasi, e lo a ser anikilá huntu ku e restu di mundu.

Dios a bisa ku E lo a hasi un “pakto” ku Noe. E palabra mes ta impliká un intenshon di honra loke bo bisa ku lo bo hasi. E no ta djis un deklarashon kaprichoso. E palabra mes ta bin kargá ku kompromiso. Suponé ku Señor lo a bisa Noe: “Wak, e mundu ta bai terminá den un diluvio teribel, i lo Mi por salba bo, òf nò. Mientrastantu, hasi esaki i esaki i esaki, i despues nos lo mira kiko ta sosodé, pero Mi no ta dunando niun garantia”. Deklarashonnan asina difísilmente ta bin ku e tipo di seguridat i promesa ku ta ser hañá den e palabra pakto mes.

Djamars6 di aprel

E Pakto di Abram

“I lo Mi bendishoná esnan ku bendishoná bo, i esun ku maldishoná bo lo Mi maldishoná. I den bo tur e famianan di mundu lo ta bendishoná” (Gen. 12:3).

Lesa Génesis 12:1-3. Traha un lista di e promesanan spesífiko ku Dios a hasi na Abram.



Nota ku entre e promesanan akí Dios ta bisa Abram ku “den bo tur e famianan di mundu lo ta bendishoná” (Gen. 12:3). Kiko esei ta nifiká? Kon tur e famianan di mundu a ser bendishoná den Abram? Lesa Galationan 3:6-9. Den ki forma bo por mira den e promesa anterior akí e promesa di Hesus, e Mesias? Lesa Gal. 3:29.



Den esaki, e promé revelashon divino na Abram registrá, Dios a primintí di drenta den un relashon será i duradero kuné, asta promé ku E usa kualke lenguahe ku ta papia tokante hasimentu di pakto. Referensianan direkto na e pakto ku Dios lo a hasi ta bin mas despues (Gen. 15:4-21, Gen. 17:1-14). Pa e momento, Dios ta ofresé un relashon divino-humano di gran nifikashon. E “lo Mi” ripití den Génesis 12:1-3 ta sugerí e profundidat i grandesa di e oferta i promesa di Dios.

Ademas, Abram ta risibí un mandato úniko, pero difísil: “Bai”. El a obedesé pa fe (Hebr. 11:8) pero no pa logra e bendishonnan primintí. Su obediensia tabata e kontesta di su fe na e relashon amoroso, kua Dios tabata deseá pa ser establesé. Den otro palabra, Abram ya tabata kere den Dios, ya tabata konfia den Dios, ya tabatin fe den e promesanan di Dios. E mester a hasi esei; di otro manera, pa kuminsá, nunka e lo a bandoná su famia i tera patrimonial i a dirigí su mes pa lugánan deskonosí. Su obediensia a revelá su fe tantu na hende komo na angelnan.

Abram, asta e tempu ei, a revelá e relashon klave entre fe i obranan. Nos ta salbá pa fe, un fe ku ta resultá den obranan di obediensia. E promesa di salbashon ta bin promé; e obranan ta sigui. Aunke no por tin komunion di pakto ni bendishon sin obediensia, e obediensia ei ta e kontesta di fe na loke Dios ya a hasi. Un fe asina ta ilustrá e prinsipio den 1 Juan 4:19: “Nos ta stima [Dios], pasobra El a stima nos promé”.

Djárason7 di aprel

E Pakto Ku Moises

Lesa Eksodo 6:1-8 i despues kontestá e preguntanan akí:

  1. Di ki pakto E tabata papiando? Lesa Gen. 12:1–3.


  2. Kon e Eksodo lo tabata un kumplimentu, di Su parti, di e promesanan di pakto?


  3. Ki paralelismo bo por haña entre loke Dios a primintí e pueblo aki i loke El a primintí Noe promé ku e Diluvio?


Despues di e Eksodo, e yunan di Israel a risibí e pakto na Sinai, duná den e konteksto di redenshon for di sklabitut (Eks. 20:2) i konteniendo e provishonnan sakrifisial di Dios pa ekspiashon i pordon di piká. E tabata, por lo tantu, meskos ku tur e paktonan di Dios, un pakto di grasia, e grasia di Dios ekstendé na Su pueblo.

E pakto akí tabata reiterá, den hopi forma, e énfasisnan prinsipal den e pakto ku Abraham:

  1. Relashon spesial di Dios ku Su pueblo (kompará Gen, 17:7,8 ku Eks. 19:5,6).
  2. Nan lo tabata un gran nashon (kompará Gen. 12:2 ku Eks. 19:6).
  3. Obediensia tabata ser rekerí (kompará Gen. 17:9–14; Gen. 22:16–18 ku Eks. 19:5).

“Nota e órden aki: promé Dios ta salba Israel, despues E ta duna nan Su lei pa nan warda. E mesun órden ta bèrdat bou di e evangelio. Promé Kristu ta salba nos di piká (lesa Juan 1:29; 1 Kor. 15:3; Gal. 1:4), despues E ta biba Su lei denter di nos (Gal. 2:20; Rom. 4:25; 8:1-3; 1 Pedro 2:24).” — The SDA Bible Commentary, tomo 1, p. 602.

Djaweps8 di aprel

E Aliansa Nobo (Jer. 31:31-33)

E pasashinan akí ta e promé bia ku Tèstamènt Bieu ta menshoná loke ta ser referí na dje komo e “pakto nobo”. E ta ser presentá den konteksto di e regreso di Israel for di eksilio, i e ta papia tokante e bendishonnan ku nan lo risibí di Dios. Atrobe, manera den tur e otronan, ta Dios ku ta inisiá e pakto, i ta Dios kende lo kumpli kuné, pa Su grasia.

Nota tambe e lenguahe einan. Dios a referí na Su mes komo un esposo pa nan; El a papia tokante skirbi Su lei denter di nan kurason; i usando lenguahe di e pakto abrahámiko, E ta bisa ku E lo ta nan Dios, i nan lo ta Su pueblo. Asina, manera promé, e pakto no ta djis un akuerdo legal obligatorio, manera den kortenan di lei awendia, sino e ta trata ku algu mas.

Lesa Jeremias 31:33. Kompar’é ku Eksodo 6:7, kua ta detayá parti di e pakto hasí ku Israel. Atrobe, kiko ta e elemento klave ku ta surgi aki? Kiko Dios ke ku Su pueblo?



Lesa Jeremias 31:34. Kompará loke ta ser bisá aki ku Juan 17:3. Kiko ta e kos klave ku Señor ta hasi ku ta konstruí e fundeshi pa e relashon akí?



Den Jeremias 31:31-34, bo por mira e elementonan di tantu grasia komo obediensia, meskos ku den e paktonan anterior tambe. Dios lo pordoná nan pikánan, Dios lo drenta den un relashon ku nan, i Dios lo deramá Su grasia den nan bida. Komo resultado, e pueblo simplemente ta obedes’E; no di un manera mekániko i rutinario sino puramente pasobra nan konos’E, pasobra nan ta stim’E, i pasobra nan ke sirbiE. Esaki ta kapta e esensia di e relashon di pakto ku Señor ta buska ku Su pueblo.

Djabièrnè9 di aprel

Pa mas Estudio:

Lesa Ellen G. White, “Abraham in Canaan,” p. 132-138, den Patriarchs and Prophets; “The Prophets of God Helping Them,” p. 569-571, den Prophets and Kings.

“E yugo ku ta uni na servisio ta e lei di Dios. E gran lei di amor revelá den Eden, proklamá riba Sinai, i den e pakto nobo skirbí den e kurason, ta e loke ta liga e obrero na e boluntat di Dios. Si nos a ser lagá pa sigui nos propio inklinashonnan, pa bai simplemente kaminda nos boluntat lo a hiba nos, nos lo a kai den e filanan di Satanas i bira propietario di su atributonan. Por lo tantu, Dios ta limitá nos na Su boluntat, kua ta haltu, i nobel, i elevá. E ta deseá ku nos ta asumí e debernan di sirbi ku pasenshi i sabiduria. E yugo di servisio Kristu Mes a karga den humanidat. El a bisa: “Mi ta deleitá pa hasi Bo boluntat, o mi Dios, sí, Bo lei ta den mi kurason”. Salmo 40:8. ‘Mi a baha for di shelu, no pa hasi Mi mes boluntat, ma e boluntat di Esun ku a manda Mi’. Juan 6:38. Amor pa Dios, zelo pa Su gloria, i amor pa humanidat kaí a trese Hesus na tera pa sufri i pa muri. Esaki tabata e poder dominante di Su bida. E prinsipio akí E ta invitá nos pa adoptá.” — Ellen G. White, The Desire of Ages, p. 329, 330.

Preguntanan di Diskushon:

Resúmen:

E entrada di piká a kibra e relashon ku e Kreador a establesé originalmente ku e famia humano a traves di nos promé mayornan. Awor Dios ta buska pa restablesé e mesun relashon amoroso pa medio di un pakto. E pakto akí ta nifiká tantu un relashon di kompromiso entre Dios i nos (manera un laso matrimonial) komo un areglo pa salba nos i trese nos den harmonia ku su Hasidó. Dios Mes, motivá pa Su gran amor pa nos, ta e Inisiadó di e relashon di pakto. Pa medio di promesanan i aktonan di grasia, E ta konkistá nos pa bin den union kunE.