* 26 di ougùstùs – 1e di sèptèmber
Efe. 5:21–33; Fil. 2:3, 4; Ezek. 16:1–14; 2 Kor. 11:1–4; Gen. 2:15–25.
“Esposonan, stima boso esposa, meskos ku Kristu tambe a stima e iglesia i a entregá Su mes p'é, pa E santifik'é despues di a purifik'é pa medio di e labamentu di awa ku e palabra, pa E presentá na Su mes e iglesia den tur su gloria, sin mancha ni ploi ni nada paresido, ma pa é por ta santu i sin kulpa” (Efesionan 5:25–27, NKJV).
Den Efesionan 5:21–33 Pablo ta traha riba e idea di sumishon di kreyentenan na otro (Efe. 5:21); despues e ta ofresé konseho na esposanan (Efe. 5:22–24) i esposonan kristian (Efe. 5:25–32); i e ta konkluí ku un destilashon di e instrukshon na tur dos (Efe. 5:33).
Den e konseho akí, studiantenan di Beibel awe por tende e Kristu resusitá referí na nos relashonnan. Nos ta posishoná pa hasi esei ora nos komprendé Efesionan 5:21–6:9 komo Pablo su manera di aktualisá e gran tema di e karta, unidat, pero awor pa e hogar kristian. Miéntras e ta ofresé un krítika fuerte di e strukturanan sosial defektuoso di e humanidat bieu (lesa Efe. 4:22), e ta selebrá tambe e kreashon di un humanidat nobo (lesa Efe. 2:15) integrá denter di e humanidat mas amplio ku su strukturanan sosial defektuoso. For di denter di e strukturanan akí kreyentenan ta demostrá ku un poder nobo, Spiritu Santu (Efe. 2:22; Efe. 3:16; Efe. 5:18–21; Efe. 6:17,18) i un étika nobo, formá riba Kristu (Efe. 4:13, 15,20–24,32; Efe. 5:2,10,17,21–33) a kuminsá, ku ta mustra den direkshon di e kumplimentu final di Dios Su plan pa Su pueblo i e mundu.
* Studia e lès di e siman akí pa prepará pa Sabat, 2 di sèptèmber.
27 di ougùstùs
Pablo ta kuminsá ku un pasashi fundamental, Efesionan 5:21, konektando Efesionan 5:1–20 ku Efesionan 5:22–33, den kua e ta boga pa miembronan di iglesia someté na otro (kompará Marko 10:42–45; Rom. 12:10; Fil. 2:3,4). Kreyentenan mester hasi esei “den e temor di Kristu” (Efe. 5:21), e promé di vários bia ku Pablo lo identifiká e relashon ku Kristu komo esun di mas importante i determinante pa kreyentenan.
Kiko Pablo ke men ora e ta amonestá miembronan di iglesia pa someté na otro? Kon nos mester komprendé e idea akí? Efe. 5:21.
Pablo ta invitá esposanan kristian tambe pa sea sumiso na “boso mes esposo, manera na Señor” (Efe. 5:22), klarifikando ku e ta diskutiendo e sumishon di esposanan na nan respektivo esposonan (lesa tambe 1 Pe. 3:1,5). Ora Pablo bisa esposanan mester hasi esei “manera na Señor”, e ke men ku un esposa mester someté na su esposo komo si fuera e tabata Kristu, òf, en kambio, e ke men ku Kristu ta e enfoke di mas berdadero i mas haltu di su sumishon?
Ku bista riba Efesionan 6:7, kaminda ta pidi katibunan pa sirbi “manera na Señor, i no na hende”, i Kolosensenan 3:18, kaminda ta pidi esposanan pa someté na nan esposonan “manera ta pas den Señor”, ta preferá e último punto di bista. Esposanan mes ta kreyentenan ku finalmente mester honra Kristu riba nan esposonan.
Den tantu Kolosensenan komo Efesionan, Kristu, i solamente Kristu, ta identifiká komo e Kabes di iglesia, ku ta Su kurpa (Efe. 1:22, Efe. 5:23, Kol. 1:18): “Kristu tambe ta kabes di e iglesia, E mes siendo Salbador di e kurpa” (Efe. 5:23). Pa analogia, e esposo ta “kabes di e esposa” (Efe. 5:23), ku e iglesia su fieldat na Kristu sirbiendo komo un modelo pa e esposa su lealtat na su esposo. E pasashi ta presumí un matrimonio amoroso i bondadoso, i no unu disfunshonal. No mester interpretá ku e versíkulo akí ta permití kualke forma di abuzu doméstiko.
Den lus di loke nos a kaba di lesa, dikon e siguiente konseho ta asina importante pa kòrda? Si e esposo “ta un hòmber ònbeskòp, brutu, turbulento, egoista, severo, i dominante, laga ku nunka e pronunsiá e palabra ku e esposo ta kabes di e esposa, i ku e mester someté na dje den tur kos; pasobra e no ta Señor, e no ta e esposo den e nifikashon berdadero di e palabra.”—Ellen G. White, The Adventist Home, p. 117.
28 di ougùstùs
Kompará Efesionan 5:25–27, 29 ku e storia di e wérfano di Ezekiel 16:1–14. Kua elementonan di e storia ei Pablo ta reflehá den su propio plan?
Segun ku Pablo, den Efesionan 5:25–27, 29, ta forma su metáfora di kasamentu-matrimonio pa e iglesia i su relashon ku Kristu, e ta pinta kreativamente riba e kustumbernan i ròlnan di un kasamentu antiguo. Den relashon ku e iglesia komo brùit, Kristu ta e Brùidehòm divino kende ta:
Kon e versíkulonan akí ta yuda nos komprendé e forma ku Kristu ta sinti tokante nos? Dikon nos mester haña esaki asina konfortante?
29 di ougùstùs
Kon Pablo ta usa elementonan di e kasamentu di antaño ora e ta apelá na kristiannan na Korinto? Ki ora e presentashon ta tuma lugá? (2 Kor. 11:1–4).
Usando un último elemento di e kasamentu antiguo, den Efesionan 5:25–27 Pablo ta deskribí Kristu komo Esun kende ta: 6. presentá e brùit (pa E mes!). Den tempunan antiguo e testigu, testigunan, òf e tata, tabata duna e brùit pa matrimonio. Nunka su brùidehòm! Aki, sinembargo, Pablo ta imaginá su mes ku Hesus ta presentá e iglesia komo brùit na E mes.
Pablo ta usa kustumbernan i ròlnan di matrimonio pa destaká e relashon di Kristu ku e iglesia den un patronchi kronológiko i desaroyando:
E último elemento akí ta wak na e grandioso selebrashon di kasamentu na momento di Su regreso ora Kristu, e Brùidehòm, lo bini pa reklamá e iglesia komo brùit i present’é na E mes (Efe. 5:27; kompará 2 Kor. 11:1, 2; Kol. 1:21–23,28).
Kasamentunan antiguo tabata kuminsá hopi bia ku un marcha di anochi (lesa Mat. 25:1–13). E brùidehòm i su komitiva tabata reuní na kas di e brùidehòm, e pareha su hogar nobo, i kuminsá un proseshon ku grandioso seremonia. Iluminá pa antorchanan i kompañá pa músika di kantamentu gososo, e multitut tabata pusha bai den direkshon di kas di tata di e brùit. Rekohiendo e brùit einan òf topando e brùit su propio proseshon riba kaminda, e marcha tabata hiba e pareha na nan hogar nobo, kaminda e invitadonan tabata akomodá nan mes den un fiesta di un siman largu, kulminando den e seremonia di kasamentu, ora lo a presentá e brùit na e brùidehòm.
Ora Pablo ta deskribí Kristu presentando e iglesia na E mes, e ta referí na e grandioso marcha akí i na e momento di presentashon. Hasiendo asina, e ta proveé un kuadro konmovedor di Kristu Su regreso komo un futuro seremonia di kasamentu, ora e kompromiso largu entre Kristu i Su iglesia ta kompleto i e kasamentu selebrá.
Kua mensahe nos mester saka pa nos mes for di tur e simbolismo positivo, felis, i prometedor akí?
30 di ougùstùs
Kua argumento nobo Pablo ta usa pa enkurashá esposonan pa praktiká amor tierno pa ku nan esposa? Efe. 5:28–30.
Pablo su reglanan pa e hogar kristian (Efe. 5:21–6:9) ta revelá un konteksto sosial desafiante. Den Efesionan 5:28–30, Pablo ta dirigí su mes na esposonan ku, siguiendo e patronchi di tempu demasiado frekuente, por skohe pa “odia su mes kurpa” (lesa Efe. 5:28,29), abuzando i batiendo nan esposanan. Den e mundu grekoromano di tempu di Pablo, e poder legal di e “tata di famia” (latin, pater familias) tabata hopi amplio. E por a kastigá severamente òf asta mata su esposa, yunan, i katibunan i ta denter di su derechinan legal (aunke ehersé un poder asina den formanan ekstremo tabata mas i mas restringí pa opinion públiko).
Den Efesionan 5:25–27, Pablo a detayá e ehèmpel ekstremo di amor, e amor di Kristu pa e iglesia, ofresiendo un modelo drástikamente diferente pa esposonan ku esun usual. Awor, promé ku e eksponé un argumento nobo, e ta bolbe mustra na e gran Ehèmpel ei, pidiendo esposonan kristian pa respondé “meskos” (Efe. 5:29) ku Hesus, kende a “entregá Su bida” pa Su brùit, e iglesia, i ta atendé ku tur su nesesidat (Efe. 5:25–27). Pablo ta desafiá esposonan kristian pa bira for di e práktikanan sperá di nan tempu i trata na igualá e amor tierno di Kristu.
Den Efesionan 5:28–30, Pablo ta agregá un rasonamentu nobo pa sostené e amor di esposonan kristian pa nan esposanan: Amor propio. Pablo ta ofresé un bèrdat opvio: “Nunka niun hende a odia su mes kurpa” (a lo ménos niun hende ku ta pensa kla). Esposonan no ta hasi nan mes daño òf bati nan mes kurpa. En kambio, nan ta “kuida i alimentá” nan (Efe. 5:29). Den un intento pa eliminá brutalidat i violensia kontra esposanan kristian, Pablo ta invitá e esposo kristian pa identifiká ku su esposa. Bo ta asina tantu unu ku bo esposa, Pablo ta argumentá, ku hasié daño no ta nada ménos ku kousa daño propio, i mayoria hende den nan sano huisio no ta hasi esei.
Bayendo bèk na e ehèmpel di Hesus, Pablo ta argumentá ku Kristu Mes ta praktikando kuido propio tierno ora E ta balorá kreyentenan ku ta “Su kurpa” (Efe. 5:29,30). Forma bo komportashon pa ku bo esposa, Pablo ta bisa, riba e forma ku bo ta trata bo mes i, finalmente, riba e forma ku Kristu ta trata bo.
Pablo ta sita e ehèmpel di Hesus na tantu esposanan komo esposonan. Kiko bo por siña di Hesus tokante stima esnan den bo propio sírkulo familiar?
31 di ougùstùs
Studia e narativo di Kreashon di Génesis 2:15–25. Kiko ta sosodé den e storia promé ku e deklarashon enkuanto di ku un esposo i esposa ta “un karni” (Gén. 2:24)?
Un klave pa apliká Pablo su konseho na esposanan i esposonan ta di mira su sitashon di Génesis 2:24 (den Efesionan 5:31) komo su kulminashon. Segun ku e ta meditá riba e storia di Kreashon di Génesis, Pablo ta konsiderá e nesesidatnan di kongregashonnan kristian i e salú di relashonnan familiar denter di nan. E ta tende den Génesis 2:24 un mensahe ku ta eko a traves di tempu. Pa medio di diseño divino, ta e intenshon di matrimonio pa ta un relashon di “un karni”, ku unidat seksual reflehá den unidat emoshonal i spiritual, i unidat emoshonal i spiritual ku ta trese nifikashon na e relashon seksual.
Nota ku ora Pablo skohe Génesis 2:24, e ta selektá un deklarashon tokante matrimonio hasí promé ku e Kaida i ta aplik’é na e relashonnan entre esposonan i esposanan kristian. Den nos mundu típiko despues di e Kaida, eksplotashon reinante di e relashon seksual entre un hòmber i un muhé ta revelá kon profundamente penetrá den kulturanan moderno e idea ta ku e union seksual ta representá dominashon di e muhé. Pablo ta argumentá ku e relashon seksual, manera e ta reflehá den Génesis, no ta unu di dominashon sino di union. E no ta simbolisá òf aktualisá e dominio di e hòmber sino e union di esposo i esposa, asina tantu ku nan ta “un karni”. Nos por wak tantu Efesionan 5:21–33 komo Génesis 2:24, anto, pa un teologia di matrimonio i seksualidat importante, kontrakultural, i korektivo.
Den e mesun konteksto akí, Pablo ta papia den e siguiente versíkulo tokante un “misterio ku ta grandi” (lesa Efe. 5:32). Esaki ta inkluí tur dos banda di e metáfora dòbel ku Pablo a bin ta diskutí: matrimonio kristian komprendé den lus di e relashon di Kristu ku Su iglesia (Efe. 5:32) i Kristu Su relashon ku Su iglesia komprendé den lus di matrimonio kristian (Efe. 5:32).
Ta elevá matrimonio kristian ora kompar’é ku e relashon entre Kristu i e iglesia. Ademas, ora pensa riba e iglesia su relashon ku Kristu a traves di e lèns di un matrimonio kristian bondadoso, kreyentenan ta haña klaridat nobo tokante nan relashon kompartí ku Kristu.
Den kua formanan Efesionan 5:33 ta sirbi komo un resúmen konsiso di Pablo su konseho den Efesionan 5:21–32? Si bo ta kasá, kon bo por purba implementá e prinsipionan akí mas plenamente den bo matrimonio?
1e di sèptèmber
Ellen G. White, “Responsibilities of Married Life,” Testimonies for the Church, tomo 7, p. 45–50, i “Mutual Obligations,” The Adventist Home, p. 114–120.
Ellen G. White konsistentemente ta urgi parehanan matrimonial pa bira for di esfuersonan pa kontrolá e otro: “No purba obligá otro pa rindi na bo deseonan. Bo no por hasi esaki i retené otro su amor. Sea amabel, ku pasenshi, i tolerante, atento, i kortes.”—The Adventist Home, p. 118.
E ta komentá direktamente riba e interpretashon i aplikashon di Kolosensenan 3:18 (i Efe. 5:22–24): “Hopi bia ta hasi e pregunta, ‘Un esposa lo no tin boluntat di e mes?’ Beibel ta deklará klaramente ku e esposo ta e kabes di famia. ‘Señoranan, someté boso na boso esposo.’ Si e mandato akí a terminá akinan, kisas nos por bisa ku e posishon di e esposa no ta unu envidiabel. . . . Hopi esposo ta stòp na e palabranan ‘Esposanan, sea sumiso,’ pero nos lo lesa e konklushon di e mesun mandato, ku ta, ‘manera ta pas den Señor’ [Kol. 3:18]. Dios ta rekerí pa e esposa lo mantené e temor i gloria di Señor semper su dilanti. Mester tin sumishon total solamente na Señor Hesu-Kristu, kende a kumpr’é komo Su mes yu pa e preis infinito di Su bida. . . . Tin Unu ku ta para mas haltu ku e esposo na e esposa; ta su Redentor, i e mester rindi su sumishon na su esposo manera Dios a instruí, ‘manera ta pas den Señor.’”—The Adventist Home, p. 115, 116.
Imaginá bo un hende ku ta argumentá ku Efesionan 5:21–33 ta un pasashi antikuá ku ya no ta
dirigí riba relashonnan kristian ya ku e ta imponé un modelo di matrimonio ku ta enfoká riba e
outoridat i dominio di e esposo. Kon lo bo a kontestá? Kua elementonan for di e pasashi mes lo a
informá bo kontesta?
Kiko e konseho di Pablo den Efesionan 5:21–33 lo por tin di ofresé na esnan ku haña nan mes
den relashonnan matrimonial desafiante i difíl?
Algun kristian ta argumentá ku e storia di Kreashon di Génesis den Génesis 1 i 2 ta un simpel
metáfora i ku e no ta yega serka na deskribí loke a sosodé realmente, ku tabata míles di miónes
di añanan di evolushon. Kiko Pablo su uso di e storia ta siña nos tokante kon literalmente el a
tum’é?
Reflekshoná mas riba e tema di “ún karni”. Kon esaki ta yuda nos komprendé mihó e santidat di
matrimonio i dikon parehanan kasá mester hasi tur kos posibel pa protegé e santidat ei?