Lès 14

* 23 – 29 di sèptèmber

Efesionan den Kurason
23 di sèptèmber
Lesa pa e Estudio di e Siman Akí:

Efesionan 1–Efesionan 6.

Versíkulo di Memoria:

“Pasobra pa medio di grasia boso a wòrdu salbá dor di fe, i esei no di boso mes; e ta e don di Dios; no komo resultado di obranan, pa ni un hende no gaba. Pasobra nos ta e obra di Su man, kreá den Kristu Hesus pa bon obranan, kualnan Dios a prepará di antemano, pa nos kana den nan” (Efesionan 2:8–10, NKJV).

Bishitantenan di London ta subi a bordo di London Eye, un atrakshon meskos ku Ferris Wheel. For di 450 pia riba e Riu Thames bo por mira tur: Big Ben, the House of Parliament, i e hopi palasionan i katedralnan históriko. Pa erudito di Tèstamènt Nobo Nicholas Thomas “Tom” Wright, “e karta na e Efesionan ta para den relashon ku restu di Pablo su kartanan mas bien meskos ku London Eye. E no ta esun di mas largu òf di mas kompletu di su eskritonan, pero e ta ofresé un bista asombroso di henter e paisahe. For di aki, segun ku e wil ta bira, bo ta haña un bista panorámiko di un tema tras di otro.”—Paul for Everyone: The Prison Letters (London: S.P.C.K. [Society for Promoting Christian Knowledge Publishing], 2004), p. 3.

Den Efesionan, Pablo no ta enfoká riba temanan di preokupashon lokal. E karta ta lesa komo si fuera Pablo tabata dirigiendo su mes na kreyentenan tur kaminda i iglesianan kristian unda parti ku nan tabata eksistí. E sensashon masha bieu mes di e karta ta permití e “bista asombroso” ku Pablo ta ofresé pa invadí nos propio mundu i pensamentu. Segun ku nos ta repasá kada kapítulo, laga nos tene e pregunta akí den mente: Kua bèrdatnan importante integrá den Efesionan mester sigui forma nos bida komo kreyentenan?

* Studia e lès di e siman akí pa prepará pa Sabat, 30 di sèptèmber.

Djadumingu

24 di sèptèmber

Nos Ta Bendishoná den Kristu

Un hende a deskribí Efesionan komo e Alpnan di Tèstamènt Nobo. Pablo, nos guia alpinista, ta hiba nos riba un subida rápido den Efesionan 1. Rápidamente nos ta sin rosea i maraviá na e bista for di e tòp.

Reflekshoná riba Efesionan 1. Kiko spesialmente ta inspirá bo? Kua puntonan kulminante bo ta mira?

Efesionan 1:3–14 ta funshoná manera un mapa na tòp di un seru ku ta identifiká e piknan na horizonte, segun ku Pablo ta orientá nos na nos lugá bendishoná den e paisahe enorme di e plan di salbashon. E senario ta kubri henter e lapso di historia di salbashon, for di eternidat pasá, a traves di Dios Su akshonnan yená ku grasia den Kristu, te na eternidat futuro. Dios Su redenshon di kreyentenan ta reflehá inisiativanan divino tumá “promé ku fundashon di mundu” (Efe. 1:4), ku awor ta elaborá den nos bida (lesa Efe. 1:7,8,13,14). E strategianan di promé ku kreashon lo realisá kompletamente na fin di tempu (Efe. 1:9,10). Despues, “tur kos,” tantu “den e shelunan” komo “riba tera” lo ta reuní huntu òf uní den Kristu, i Dios Su plan pa “e tempunan” lo ta kumplí (Efe. 1:10). E ora ei, nos lo eksperensiá totalmente Dios Su plan misterioso (Efe. 1:9). Den presente, nos por ta sigur ku e salbashon sentrá riba Kristu den kua nos ta para ta un parti importante di Dios Su plan di gran alkanse pa redenshon di “tur kos.”

Siendo riba un tòp di seru ta inspirá gradisimentu. Den Efesionan 1:15–19, Pablo ta duna danki na Dios miéntras e ta resa pa kreyentenan por eksperensiá e salbashon ku Dios a plania pa nan. Nos ta haña nos mes riba un otro subida steil ora e ta mustra nos ariba na e Kristu resusitá, asendé, i eksaltá, kende ta goberná riba tur poder imaginabel pa tur tempu (Efe. 1:20–23).

A traves di e grasia di Dios ekspresá den Kristu Hesus, nos por biba awe riba e tòp di seru!

Efesionan 1:4 ta bisa nos ku Kristu a “skohe nos den djE promé ku fundashon di mundu, pa nos por ta santu i sin kulpa dilanti di djE”. Pensa tokante kiko esei ta nifiká. Skohé den djE promé ku mundu a eksistí! Ki gran speransa esaki mester ofresé bo respekto Dios Su deseo pa bo ta salbá?

Djaluna

25 di sèptèmber

Nos Ta Redimí pa Komunidat

Segun ku bo ta lesa Efesionan 2, purba kontestá e pregunta akí: Kiko Dios a hasi pa nos a traves di Su Yu Hesu-Kristu?

“Ma Dios. . . .” E dos palabranan ei mester ta esnan di mas yená ku speransa konosí na humanidat. Den Efesionan 2:1–10, Pablo ta deskribí e pasado horibel di su oudiensia. Kompartiendo e situashon di henter humanidat, nan tabata inkliná na rebelion kontra Dios, nan bida dominá pa piká i Satanas (Efe. 2:1–3). “Ma Dios, siendo riku den miserikòrdia. . . .” I kiko Dios a hasi pa nan i pa nos?

  1. El a rebibá nos huntu ku Kristu, Kristu Su resurekshon ta di nos.
  2. El a lanta nos for di morto huntu ku Kristu, Kristu Su asenshon ta di nos.
  3. Den shelu, El a duna nos un asiento huntu ku Kristu, Kristu Su koronashon ta di nos (Efe. 2:4–7).

Nos no ta djis mirónes di e eventonan ku ta kambia kòsmòs di bida di Kristu! Dios ta tuma e akshonnan remarkabel akí, no pa motibu di niun mérito den nos, sino pa motibu di Su grasia (Efe. 2:8,9), i ta Su intenshon pa kreyentenan biba den solidaridat ku Hesus i praktiká “bon obranan” (Efe. 2:10).

Si Efesionan 2:1–10 ta siña ku nos ta biba den solidaridat ku Hesus, Efesionan 2:11–22 ta siña ku nos ta biba den solidaridat ku otronan komo parti di Su iglesia. E morto di Hesus tin benefishinan tantu vertikal, establesiendo e relashon di e kreyente ku Dios (Efe. 2:1–10), komo horizontal, afirmando nos relashon ku otronan (Efe. 2:11–22). A traves di Su krus, Hesus ta destruí tur loke ta dividí kreyentenan pagano for di esnan hudiu inkluyendo e mal uso di e Lei pa hancha e abismo (Efe. 2:11–18). Hesus ta traha algu tambe, un tèmpel nobo i asombroso, komponé di kreyentenan. Paganonan, un tempu ekskluí di adorashon den lugánan sagrado di e tèmpel, awor ta uni ku kreyentenan hudiu birando unu. Nos tambe ta bira parti di e iglesia di Dios, un “tèmpel santu den Señor” (Efe. 2:19–22).

A traves di e grasia di Dios, boso tin e privilegio di biba awe den solidaridat ku Hesus i boso kompañeronan kreyente.

Efesionan 2:8–10 a hunga un ròl den kombershon di hopi hende. Martin Luther a haña den e versíkulonan akí un grasia ku a gana su kurason, i el a deskubrí tambe algun afirmashon sentral di e Reforma: salbashon ta bini pa medio di fe so, a traves di grasia so, pa medio di Kristu so, i pa gloria di Dios so. Na 1738, diesocho dia despues di a eksperensiá kombershon na Aldersgate Street, London, John Wesley a prediká na Oxford University, ofresiendo “un gritu di kurason” i “e manifiesto di un movementu nobo.” Su teksto? Efesionan 2:8. (Lesa A. Skevington Wood, “Strangely Warmed: The Wesleys and the Evangelical Awakening,” Christian History [magazine], tomo 5, no. 1 [1984]).

Djamars

26 di sèptèmber

Nos Ta e Iglesia di e Dios Bibu

Dikon ta tantu importante komo eksitante pa ta parti di e iglesia di Dios? Efesionan 3.

Ta enkurashá nos ora nos tende miembronan di iglesia papia kosnan positivo tokante e iglesia. Sinembargo, esun di mas entusiasmá entre nos ta faya Pablo su testimonio eufóriko den Efesionan 3 tokante e iglesia. Pablo ta kuminsá un relato di su orashonnan pa kreyentenan na Efeso (Efe. 3:1; kompará Efe. 1:15–23) pero ta interumpí pa diskutí Dios Su kreashon di e iglesia (Efe. 3:2–13), i despues ta kompletá su relato di orashon (Efe. 3:14–21). Na kaminda nos ta yega na komprendé kosnan importante tokante Dios Su “plan” òf “misterio”:

  • Den eternidat, Dios ta konsebí di “e misterio” òf “e plan” tokante e iglesia (Efe. 3:3–5,9,11).
  • A traves di e bida i morto di Hesus, e plan skondí pa hopi tempu a “kumpli” (Efe. 3:11; kompará Efe. 2:11–22).
  • Pa medio di revelashon, Pablo ta siña “e misterio” di e iglesia i e echo sorprendente ku paganonan mester ta sosionan kompletu den dje (Efe. 3:3–6).
  • Pablo ta partisipá den plama e bon notisia akí komo predikador na e paganonan di “e rikesa insondabel di Kristu” (Efe. 3:8,9).
  • Ku hopi ganá pa Kristu, e iglesia, komponé manera e ta di tantu hudiu komo pagano, ta desplegá “e sabiduria multiforme di Dios” na “e gobernantenan i outoridatnan den e lugánan selestial” (Efe. 3:10), anunsiando nan kondena benidero (kompará Efe. 6:10–20). E plan pa uni tur kos den Kristu (Efe. 1:10) ta na kaminda, i nan tempu ta kòrtiku.

E komprendementu akí di e iglesia ta motivá Pablo pa resa pa kreyentenan. Di kon no imaginá e resando e orashon sinsero di Efesionan 3:14–21 tokante abo? Di kon no imaginá e resando ku lo bo ta “yená ku tur e plenitut di Dios” (Efe. 3:19) i partisipá kompletamente den e misterio asombroso i den desaroyo di un iglesia uní?

Kua ta e tiponan di barera entre kreyentenan den nos iglesia ku, den lus di loke Pablo a skirbi, no mester tei? Kiko bo por hasi pa yuda kita nan?

Djárason

27 di sèptèmber

Unidat di Fe

Den Efesionan 4, Pablo ta pidi kreyentenan pa stòp di hasi algun kos i pa ta sigur di hasi otronan. Kua e kosnan ei ta?

Efesionan 4 ta kuminsá i terminá ku yamadanan pa kuida otro komo miembronan di iglesia (Efe. 4:1–3, 32). Entre e invitashonnan akí, Pablo ta ofresé sosten fuerte pa e idea ku nos mester nutri unidat den iglesia. E ta kuminsá numerá shete “un”: Tin un kurpa, un Spiritu, un speransa, un Señor (Hesu-Kristu), un fe, un boutismo, un Dios i Tata (Efe. 4:4–6). Nos ta mará huntu pa medio di e realidatnan spiritual akí. Nos ta, de echo, uní.

Miéntras unidat ta un seguridat teológiko, e ta rekerí nos trabou duru. Asina semper nos mester “siendo diligente pa preservá e unidat di e Spiritu” (Efe. 4:3). Un manera ku kada un di nos por hasi esei ta siendo un “parti” aktivo di e kurpa di Kristu (Efe. 4:7–16). Kada miembro ta un parti dotá di e kurpa i mester kontribuí na su salú (Efe. 4:7,16). I tur mester benefisiá pa medio di e trabou di apòstel, profeta, evangelista, pastor, i maestro (Efe. 4:11,12). Esakinan, meskos ku ligamentu i tendon, tin un funshon di unifikashon, yudando nos krese huntu den Kristu kende ta e Kabes di e kurpa (Efe. 4:13,15).

Den e tempu ei, Pablo a bisa nan tambe “pa nos no ta mucha mas, tirá p'aki p'aya dor di olanan, i hibá dor di tur bientu di doktrina, dor di triki di hende, dor di astusia den trahamentu di plan engañoso” (Efe. 4:14), palabranan ku klaramente ta sugerí ku e iglesia primitivo tabata enfrentá algun luchanan interno di “triki di hende.”

Segun ku Pablo ta move den direkshon di su último apelashon, pa “sea kariñoso ku otro, miserikòrdioso, pordonando otro” (Efe. 4:32), e ta pidi kreyentenan pa evitá nan duresa di kurason anterior (Efe. 4:17–24) i pa evitá rabia i papiamentu brutu, i supstituí en kambio lenguahe ku ta edifiká i duna grasia (Efe. 4:25–31).

E kapítulo akí riba unidat ta fásil sufisiente pa lesa ora kosnan ta kalmu. E ta mas desafiante, i importante, pa lesa ora nos bira envolví den algun konflikto. Bo ta kòrdando awe pa eksperensiá e unidat di e kurpa di Kristu, e unidat pa kua El a muri?

Kua ta maneranan ku nos por kontribuí na e unidat di nos iglesia, tantu riba nivel lokal komo mundial? Di kon ta importante pa nos hasi loke nos por?

Djaweps

28 di sèptèmber

Nos Ta Reseptornan i Dunadónan di Grasia

Segun ku bo ta lesa Efesionan 5, reflekshoná riba kon Pablo ta pidi nos pa biba e evangelio den nos relashonnan ku otronan. Kua di su amonestashonnan ta spesialmente signifikante pa bo?

Si bo kuminsá lesa Efesionan 5 na su prinsipio, bo por hera e poder kompletu di un tema importante. Pues, kuminsá en kambio ku Efesionan 4:32, den kua Pablo ta bisa e Efesionan pa “sea bondadoso i tene kompashon; pordoná otro manera Dios a pordoná boso pa medio di Kristu”.

Komo kreyentenan, nos ta yamá pa modelá nos komportashon pa ku otronan riba Dios Su pordon i grasia pa ku nos. Nos mester imitá Dios! (Kompará Mat. 5:43–48.)

Pablo ta kontrastá e estilo di bida di imitá e amor di Dios ku e aserkamentu pagano usual. Na lugá di apresiá otronan komo rumannan hòmber i muhé den e famia di Dios, demasiado biaha hende ta usa otronan pa nan propio plaser seksual i despues broma di dje (Efe. 5:3, 4). E ta spièrta ku un aserkamentu asina no tin futuro den e mundu nobo ku Dios ta planiando (Efe. 5:5–7).

En kambio, kreyentenan mester bira for di e skuridat di nan pasado i “kana komo yunan di lus” (Efe. 5:8–10), imitando e amor di e Tata. Atrobe, Pablo ta spièrta nos pa bira for di “e obranan infruktífero di skuridat” hasí “na sekreto” (Efe. 5:11,12). Kontrali na esei, nos mester biba den e lus di Kristu (Efe. 5:13, 14). Mas bien ku desperdisiá nos bida den buracheria, nos lo ta “redimiendo e tempu” ofresiendo gradisimentu na Dios pa Su amor (lesa Efe. 5:15–21).

Pablo ta ekstendé su tema di imitá e amor di Dios ora e ta konsehá esposo- i esposanan kristian. E amor apnegá di Kristu pa e iglesia ta bira e modelo pa esposonan kristian (Efe. 5:25–33), miéntras e lealtat di e iglesia pa ku Kristu ta bira e modelo pa esposanan kristian (Efe. 5:22–24). Mas bien ku usa e don di seksualidat humano den un forma perverso i egoista, un esposo i esposa kristian ta focus riba balorá i apresiá otro, birando “un karni” (Efe. 5:28–33). “Sea imitadónan di Dios, manera yunan stimá” (Efe. 5:1). Pa grasia di Dios, ta yama bo awe pa biba e amonestashon ei den bo relashonnan ku otronan.

Kon Efesionan 5:2, ku ta bisa nos pa “kana den amor”, ta yuda nos komprendé kiko Pablo ke men den Efesionan 5:1 tokante ser “imitadónan di Dios”?

Djabièrnè

29 di sèptèmber

Mas Estudio:

Nos ta konkluí reflekshonando riba Efesionan 6, kaminda nos ta deskubrí ku nos, e iglesia, ta e ehérsito di Dios ku ta hasi pas.

Den Efesionan, Pablo a deskribí e iglesia komo e kurpa di Kristu (Efe. 1:22, 23; Efe. 4:11–16), komo tèmpel di Dios (Efe. 2:19–22), i komo e brùit/esposa di Kristu (Efe. 5:21–33). Den Efesionan 6:10–20, Pablo ta deskribí e iglesia komo e ehérsito di Dios i ta ofresé un yamada vigoroso na bataya. E ta un pasashi ku ta ofresé hopi benefisio i ta riska mal komprendementu.

Nos lo por mal komprendé Pablo su palabranan komo un yamada pa hisa armanan militar òf pa ta kombativo den nos relashonnan ku otronan. Pablo, sinembargo, tabata enfatisando unidat, edifikando papiamentu, i ternura (lesa spesialmente Efe. 4:25–5:2). E ta deskribí Dios Su bon notisia komo “e evangelio di pas” (Efe. 6:15). A traves di e metáfora militar bibu akí, no ta amonestá e iglesia pa hasi guera den sentido tradishonal. Mas bien, nos mester hasi pas den e bataya spiritual kontra maldat. Pablo ta subi riba e kampo di bataya di e gran konflikto i ta yama nos pa enlistá den e ehérsito di Dios.

Nos mester hasi esei ku un evaluashon realístiko di e enemigu na bista ya ku lo no ta bon nunka pa supestimá e forsanan disponé kontra nos. Nos no ta konfrontá djis enemigunan humano sino “forsanan spiritual di maldat den e lugánan selestial” (Efe. 6:12), guiá pa un general astuto, diabel (Efe. 6:11). Sinembargo, nos no mester laga nos enemigunan desanimá nos. Dios ta presente huntu ku nos den e bataya (Efe. 6:10) i a supli nos ku e mihó armadura, Su mes armadura, e “armadura di Dios” (Efe. 6:11; kompará Isa. 59:15–17). El a pone na nos disposishon bèrdat, hustisia, pas, fe, salbashon, i e Spiritu (Efe. 6:13–17). Ku Dios bayendo nos dilanti i nos siendo ekipá di kabes te pia den e armadura ku El a supli, nos no por faya. Viktoria ta sigurá.

Preguntanan pa Diskushon:

pregunta 1 Aunke nos no ta salbá pa nos obranan, kiko Pablo ke men ora e skirbi ku nos tabata “kreá den Kristu Hesus pa bon obranan, kual nan Dios a prepará di antemano, pa nos kana den nan” (Efe. 2:10)? Kiko, anto, ta e propósito di nos bon obranan?Den bo huki di un mundu dividí i den guera, kiko ta nifiká pa bo i bo kongregashon pa “hasi pas”? Kon nos por ta agentenan di pas den un mundu asina mas i mas karakterisá pa agreshon i violensia?

pregunta 2 Pablo ta skirbi: “Awor na Esun ku ta poderoso pa hasi tur kos muchu mas abundantemente di loke nos ta pidi òf pensa, segun e poder ku ta obra den nos”, (Efe. 3:20). Kua poder ta obra den nos, i kon e poder akí mester manifestá den nos bida?