* 4 – 10 di mei
Rev. 11:3–6; Zak. 4:14; Rev. 12:5,6,14,15; Dan. 7:25; Isa. 54:17; Salmo 119:89; Rev. 11:15–18.
“Yerba ta seka, flor ta marchitá, ma e palabra di nos Dios ta permanesé pa semper" (Isaias 40:8, NKJV).
atraves di siglonan, a analisá e Palabra di Dios, a pon’e den duda, i a deskart’e. A kaden’e den monasterionan, a kim’e den plasanan públiko, i a sker e na pida pida. A ridikulisá, chèrcha, enkarselá, i asta a martirisá su kreyentenan. Apesar di tur kos, e Palabra di Dios a prevalesé.
E iglesia medieval a persiguí kristiannan fiel ku tabata kere den e Beibel. Sinembargo, e Palabra di Dios a iluminá e skuridat. Opreshon i persekushon no a stòp proklamashon di e Palabra di Dios. Ora a husga traduktor di e Beibel na ingles, William Tyndale, pa su fe, a puntr’é ta ken a yud’é mas tantu den plamamentu di e Palabra di Dios. El a meditá riba e pregunta i despues a kontestá: “e obispu di Durham”. E magistradonan a keda sorprendí.
Tyndale a splika ku na un okashon, e obispu a kumpra un stòk di su tradukshon di Beibel na ingles i a kima nan públikamente. Loke e obispu no tabata sa e momento ei ta ku e tabata yudando e kousa di bèrdat grandemente. El a kumpra e Beibelnan na un preis muchu mas haltu ku normal. Ku un kompra grandi asina Tyndale tabata kapas pa imprimí hopi mas Beibel ku nan a kima. Bèrdat aplastá den stòf a lanta bes tras bes pa bria den tur su brio.
E siman akí nos ta eksplorá un di e atakenan di mas kruel riba e Skrituranan i e fe kristian. Durante e Revolushon Franses, sanger a kore den e kayanan di Fransia. A establesé e guiotin den e plasa públiko di Paris, i a masakrá míles. Ateismo a bira e religion di estado. No opstante, no por a silensiá e testimonio di e Palabra di Dios.
* Studia e lès di e siman akí, basá riba The Great Controversy kapítulo 12-17, pa prepará pa Sabat, 11 di mei.
5 di mei
Lesa Revelashon 11:3–6. Menshoná sinku karakterístika ku ta identifiká e dos testigunan ku bo ta deskubrí den e pasashi akí.
Den Zakarias 4 e profeta a mira dos palu di oleifi na tur dos banda di un kandelar di oro, e mesun imágen ku nos ta haña aki den Revelashon 11. Ta bisa Zakarias ku esaki ta representá “ ‘e dos ungínan ku ta para banda di e Señor di henter tera’ ” (Zak. 4:14, NKJV). E palunan di oleifi ta basha zeta den e kandelar pa asina e sigui duna lus. E ta kòrda nos riba loke e salmista a skibi: “Bo palabra ta un lampi pa mi pia i un lus pa mi kaminda” (Salmo 119:105, NKJV). Zeta ta representá Spiritu Santu (Zak. 4:2,6). E vishon di Juan den Revelashon 11 ta deskribiendo ku ta proklamando e Palabra di Dios den poder di Spiritu Santu pa iluminá mundu.
E dos testigunan akí por profetisá i wanta áwaseru di kai pa mes tantu tempu ku nan pronostiká. Nan por kambia awa den sanger i dal tera ku plaga. Pa medio di e Palabra di Dios, Elias a bisa ku áwaseru lo no a kai riba Israel, i den kontesta riba su orashon no tabatin áwaseru pa tres aña i mei (lesa Santiago 5:17). Despues el a resa na Dios, i áwaseru a bolbe kai despues ku e profetanan falsu di Baal no a logra kaba ku e sekura (1 Reinan 17,18). Moises, atraves di e Palabra di Dios, a trese plaganan di tur tipo riba e egipsionan, inkluyendo kambia awa den sanger, pasobra fárao a nenga di laga e pueblo di Dios bai liber (Eksodo 7).
Esnan ku ta trata na hasi e Skrituranan daño, kandela ku sali for di nan boka lo kaba ku nan. Dios ta bisa: “Pasobra boso ta papia e palabra akí, mira, lo Mi hasi Mi palabranan den boso boka bira kandela, i e pueblo akí, palu; i é lo devorá nan’ ” (Jer. 5:14, NKJV). E Palabra di Dios ta pronunsiá huisio riba tur esnan ku rechas’e. Su palabra ta meskos ku kandela den boka.
Den Juan 5:39 Hesus ta deklará ku e Skrituranan di Tèstamènt Bieu ta testifiká (duna testimonio) di djE. E ta bisa tambe ku lo proklamá e evangelio “komo un testimonio” na henter mundu (Mat. 24:14, NKJV), i Tèstamènt Nobo, huntu ku Tèstamènt Bieu, ta e base di e testimonio ei. Un palabra for di e mesun rais (martys) ku e palabranan pa testigu uzá den e dos versíkulonan akí ta aparesé den Revelashon 11:3.
Ken e dos testigunan akí ta? Mirando e puntonan bíbliko akí i e karakterístikanan duná den Revelashon 11, nos por konkluí (no dogmátiko, sinembargo) ku e dos testigunan ta e Skrituranan di e Tèstamèntnan Bieu i Nobo, ku ta komuniká e lus i bèrdat na e mundu.
Hopi kristian awendia tin tendensia di bagatelisá Tèstamènt Bieu, di tild’e di ta irelevante i no nesesario pasobra nos tin e Tèstamènt Nobo. Kiko ta asina teriblemente robes ku e aktitut ei?
6 di mei
Kompará Revelashon 11:3 i Revelashon 12:5, 6, 14, 15 ku Daniel 7:25. Ki similaridatnan bo ta mira den e periodonan profétiko akí?
E dos testigunan “ ‘lo profetisá 1.260 dia, bistí na paña di saku’ ” (Rev. 11:3, NKJV). Esaki ta e mesun periodo di tempu ku e kuarentidos luna durante kua e “paganonan” (esnan ku ta oponé e bèrdat di Dios) lo trapa e stat santu bou di nan pia (Rev. 11:2). E enemigunan di Dios ta trapa e bèrdat di Dios bou di nan pia durante 1.260 dia (42 x 30 = 1.260, kada dia simbolisando un aña den profesia apokalíptiko), i e dos testigunan di Dios, Tèstamènt Bieu i Nobo, ta profetisá kontra nan durante e mesun tempu akí.
Manera nos a mira kaba (wak lès kuater), Daniel 7:25 ta bisa ku e poder di e kachu chikitu, ku lo a sali for di e kiebro di e imperio romano, lo a persiguí e pueblo di Dios “ ‘pa un tempu, tempunan i mitar di un tempu’ ” (NKJV). Un “tempu” ta un aña (360 dia). Pues, tres tempu i mitar di un tempu ta igualá 1.260 dia.
Revelashon 12:6,13 ta papia tokante 1.260 dia di persekushon pa e pueblo di Dios. Revelashon 12:14 ta papia di un tempu, tempunan, i mitar di un tempu. Revelashon 13:5 ta papia tokante 42 luna. Nos ta haña tantu 42 luna komo 1.260 dia menshoná den Revelashon 11:2,3. Tur e profesianan akí ta deskribí diferente aspekto di e mesun periodo di tempu históriko.
Ora neglishá e outoridat di Skritura, otro outoridatnan (humano) ta surgi en kambio. Hopi biaha esaki ta hiba na persekushon di esnan ku ta sostené e Palabra di Dios, loke a sosodé durante e tempu di dominio papal for di A.D. 538 te na A.D. 1798, ora e iglesia medieval a baha den skuridat spiritual profundo. E dekretonan di hende a sustituí e mandamentunan di Dios. Tradishonnan humano a sombra e simplesa di e evangelio. E iglesia romano a uni ku e poder sekular pa ekstendé su outoridat riba henter Oropa.
Durante e 1.260 añanan akí, e Palabra di Dios, Su dos testigunan, tabata bistí ku paña di saku. Nan bèrdatnan tabata skondí bou di un monton enorme di tradishon i ritual. E dos testigunan akí ainda tabata profetisá; Beibel ainda tabata papia. Asta meimei di e skuridat spiritual akí, e Palabra di Dios tabata preservá. Tabatin esnan ku tabata apresi’e i tabata biba pa medio di su preseptonan. Pero den komparashon ku e masanan na Oropa, nan tabata tiki. E waldensenan, John Hus, Jerome, Martin Luther, Ulrich Zwingli, John Calvin, John i Charles Wesley, i un ehérsito di otro reformadónan tabata fiel na e Palabra di Dios manera nan tabata komprend’e.
Kua ta algun di e siñansanan awendia, mantené pa hopi kristian, ku ta basá riba tradishon i no riba e Palabra di Dios?
7 di mei
Lesa Revelashon 11:7–9. Kòrdando ku e lenguahe ta simbóliko, kiko e versíkulonan akí ta pronostiká ku lo a sosodé ku e dos testigunan di Dios, Tèstamèntnan Bieu i Nobo?
Pa A.D. 538, e imperio romano pagano a kolèps. Justiniano, e emperador romano, a someté outoridat sivil, polítiko, i religioso na Papa Vigillis. E periodo largu di dominio di e iglesia medieval a kuminsá. El a sigui te na A.D. 1798. E general franses, Berthier, riba òrdu di Napoleon, a marcha sin oposishon drenta Roma riba 10 di febrüari 1798. A kue Papa Pius VI prezu i a tres’é bèk Fransia, kaminda el a muri. E fecha akí ta marka e fin profétikamente pronostiká di e outoridat sekular di e iglesia romano, e 1.260 dianan òf añanan manera ta deskribié den Daniel i Revelashon (wak e estudio di ayera).
Ki un manifestashon poderoso di e bèrdat di profesia bíbliko! Daniel, skibiendo mas ku 500 aña promé ku Kristu, a pronostiká eventonan di 2.300 aña despues asina presis. Nos por, en realidat, konfia e profesianan duná den Beibel.
Mientrastantu, durante tur esaki, e testimonio di e Palabra a mantené e bèrdat di e evangelio bibu. Pero desafionan ainda mas grandi tabata menasá bèrdat bíbliko. E bestia ku a subi for di e abismo (Satanas) a hasi guera kontra e Skrituranan. El a inisiá atakenan nobo riba e outoridat di Beibel atraves di e Revolushon Franses ku a kuminsá na 1789.
Den e Revolushon Franses, e gobièrnu a establesé e Kulto di Rason ofisialmente komo un religion ateista di spònser pa e estado, intenshoná pa remplasá kristianismo. A tene un Festival di Rason nashonal riba 10 di novèmber 1793. A kambia iglesianan den henter Fransia den Tèmpelnan di Rason, i a pone un muhé bibu riba trono komo e Diosa di Rason. A kima Beibelnan riba kayanan. A deklará ku Dios no ta eksistí, i a pronunsiá ku morto ta un soño sin fin. Satanas a obra atraves di hòmbernan impio pa mata e dos testigunan di Dios. Nan kurpanan morto lo tabata “den e kaya di e gran stat, ku spiritualmente yama Sodoma i Egipto, kaminda tambe nos Señor a ser krusifiká” (Rev. 11:8, NKJV).
Egipto tabata un kultura di hopi dios ku a nenga e berdadero Dios (lesa Eks. 5:2). Sódoma ta representá inmoralidat grave. Den e Revolushon Franses, e dos testigunan di Dios, Tèstamènt Bieu i Nobo, tabata morto debí na e ateismo i inmoralidat ku tabata for di kontròl ora a lòs restrikshonnan normal den revolushon i dramamentu di sanger.
Revelashon 11:9 ta bisa ku e kadavernan di e dos testigunan di Dios lo a keda sin dera pa “tres dia i mei” (NKJV), es desir, “dianan” profétiko ku ta representá tres aña i mei literal. Ateismo tabata na su punto mas haltu den e Revolushon Franses, por lo ménos mas òf ménos tres aña i mei. E periodo akí a ekstendé for di 26 di novèmber 1793, ora a emití un dekreto na Paris pa abolí religion, te na 17 di yüni 1797, ora e gobièrnu franses a kita su leinan religioso restriktivo.
8 di mei
Lesa Revelashon 11:11. Kua pronóstiko e teksto akí ta hasi tokante e Palabra di Dios?
Na final di e Revolushon Franses e Palabra di Dios, figurativamente, lo a haña bida atrobe. Lo tabatin un rebibamentu poderoso. Gran temor lo a kai riba esnan ku a mira e Palabra di Dios bira un biaha mas e poder bibu di Dios pa salbashon. Na final di siglo 18 Dios a lanta hòmber- i muhénan ku tabata komprometé na hiba e evangelio te na e finnan di tera. Hendenan a plama e mensahe di e Beibel rápidamente, entre otro William Carey, ku a biaha pa India i a tradusí e Beibel den dozeinnan di dialektonan indio. Insitá pa poder di e Beibel, a manda mishoneronan rònt mundu.
No ta pa kasualidat ku a surgi esfuersonan mishonero rònt mundu despues di e Revolushon Franses. E Palabra di Dios ta un Palabra bibu, i aunke pa hopi el a parse “morto”, ainda e tabata bibando den kurason di kreyentenan i lo a lanta atrobe na pleno bida, manera e profesianan di Revelashon a pronostiká. “E Voltaire infiel a bisa un biaha yen di formalidat: ‘Mi ta kansá di tende hende ripití ku diesdos hòmber a establesé e religion kristian. Lo mi proba ku un hòmber por ta sufisiente pa tumb’e abou’. Generashonnan a pasa desde su morto. Miónes a uni den e guera kontra e Beibel. Pero e ta asina leu di keda destruí, ku kaminda tabatin shen den tempu di Voltaire, awor tin dies mil, sí, shen mil kopia di e buki di Dios. Den e palabranan di un reformadó anterior tokante e iglesia kristian: ‘Beibel ta un bigonia ku a gasta hopi martin.’ ”—Ellen G. White, The Great Controversy, p. 288.
Lesa Salmo 119:89 i Salmo 111:7, 8. Kiko e pasashinan akí ta bisa nos tokante e Beibel, i dikon nos por konfi’e?
Por ataká, òf suprimí, e Palabra di Dios, pero nunka por eradik’e. Asta hopi profeso kristian ta mina su outoridat den vários forma, kuestionando partinan di e Beibel òf enfatisando e elementonan humano asina tantu ku kasi e ta pèrdè su seyo divino, i ta debilitá e bèrdat di Dios.
Nunka, den ningun forma, nos mester permití e atakenan akí riba e Palabra di Dios sedusí nos. E ta bibu ainda awe, papiando na kurasonnan humano, suplando bida nobo den esnan ku ta dispuesto na skucha e Palabra i sigui su siñansanan.
Kua profesianan en partikular ta papia na bo, personalmente, i dikon?
9 di mei
Apesar di e atakenan di e enemigu, e obra di Dios riba tera lo yega na un klímaks glorioso. Lo prediká e evangelio na “tur nashon, tribu, lenga, i pueblo” (Rev. 14:6, NKJV). E gran konflikto entre Kristu i Satanas lo terminá ku Kristu derotando e podernan di fièrnu kompletamente. E reino di Dios lo triunfá riba maldat, i lo eradiká piká pa semper for di universo. Revelashon 11 ta kuminsá ku Satanas su intento atraves di e Revolushon Franses pa destruí e fe kristian i eradiká kreensia den Dios, pero e kapítulo ta terminá ku e triunfo di Dios su reino riba e outoridatnan i podernan di maldat. E ta proveé enkurashamentu na tur ku ta pasa atraves di pruebanan ferviente pa e kousa di Kristu i Su bèrdat.
Lesa Revelashon 11:15–18. Di akuerdo ku e versíkulonan akí, kua eventonan ta tuma lugá na fin di tempu ora e shete trompètnan zona?
E reinonan di e mundu akí a bira e reinonan di nos Señor. Kristu ta viktorioso. Maldat ta derotá. Hesus ta gana i Satanas ta pèrdè. Hustisia ta triunfá. Bèrdat ta reina. Nos lo a hasi bon di pone atenshon na e siguiente instrukshon: “Loke sea ta konstruí riba e outoridat di hende lo ser bashá abou; pero e loke ta fundá riba e baranka di e palabra inkambiabel di Dios lo para pa semper.”—Ellen G. White, The Great Controversy, p. 288.
Lesa Revelashon 11:19. Kiko Juan a mira a habri den shelu? I kiko el a mira ora el a wak ariba den shelu?
E tèmpel di Dios den shelu a habri pa bista di Juan. Miéntras e tabata kontemplá e Lugá Santísimo, el a mira e arka di aliansa. Den e santuario di Tèstamènt Bieu, ku tabata un tipo di e patronchi di e gran original den shelu, e presensia glorioso di Dios tabata ser revelá entre e dos figuranan angelikal formá riba e tapa di e arka di aliansa. Denter di e arka tabatin e lei di Dios. Aunke nos ta salbá pa grasia so atraves di fe, obediensia na e lei di Dios ta revelá si nos fe ta sinsero. E lei di Dios ta e base òf e norma di huisio (Santiago 2:12). E echo akí ta bira spesialmente importante i relevante na fin di tempu (lesa Rev. 12:17; Rev. 14:12).
Kon e kontraste notabel entre e impiedat di e Revolushon Franses i e klímaks glorioso den Revelashon 11 ta papia na nos awe?
10 di mei
“Ora outoridat religioso i sekular a prohibí Beibel; ora a trose su testimonio, i a hasi tur esfuerso pa hende i demoño por a inventá pa bira mente di e hendenan for di dje; ora a persiguí, traishoná, torturá, esnan ku a riska proklamá e bèrdatnan sagrado, a dera nan den sèlnan di piskalat, martirisá nan pa nan fe, òf obligá nan pa hui bai na e fòrtinan di e serunan, i na kueba- i spelònknan di tera, e ora ei e testigunan fiel a profetisá den paña di saku. . . . Den e momentonan di mas skur tabatin hòmbernan fiel ku tabata stima e palabra di Dios i tabata zeloso pa Su honor. Na e sirbidónan leal akí a ser duná sabiduria, poder, i outoridat pa deklará Su bèrdat durante henter e tempu akí.”—Ellen G. White, The Great Controversy, p. 267, 268.
“Ora Fransia a rechasá Dios públikamente i a pone e Beibel un banda, hòmbernan malbado i spiritunan di skuridat a alegrá nan mes den nan alkanse di e ophetivo asina tantu tempu deseá, un reino liber di e restrikshonnan di e lei di Dios. . . . E Spiritu restriktivo di Dios, ku ta imponé un kontròl riba e poder kruel di Satanas, a ser kitá den gran medida, i a permití esun ku su úniko delisia ta e miseria di hende, pa obra su boluntat. Esnan ku a skohe e servisio di rebelion a keda pa kosechá su frutanan te ora tera tabata yená ku krímennan demasiado horibel pa pèn skibi. For di provinsianan destruí i statnan ruiná a tende un gritu teribel, un gritu di e angustia di mas amargo. Tabata komo si fuera un temblor a sakudí Fransia. Religion, lei, órden sosial, famia, estado, i iglesia, e man impio ku a lanta kontra e lei di Dios a tumba tur.”— The Great Controversy, p. 286.
“A ménos ku e iglesia lo sigui padilanti den Su [di Dios] providensia inisial, aseptando kada rayo di lus, ehekutando kada deber ku por keda revelá, religion lo degenerá inevitablemente den wardamentu di formanan, i e spiritu di piedat vital lo disparsé.”— The Great Controversy, p. 316.
Kon e prinsipionan di e gran konflikto ta keda revelá den e Revolushon Franses?
Ora tabata argumentá ku no tin Dios, un persona a skibi ku “nos ta liber pa establesé nos mes
metanan i pa krusa kualke frontera intelektual sin buska señalnan di prohibí pa pasa.” Dikon e
frase “sin buska señalnan di prohibí pa
pasa” ta asina instruktivo pa e motibunan ku hopi hende tin pa rechasá Dios? Kon ideanan asina
lo por yuda splika algu
di loke a sosodé den e Revolushon Franses?
Kiko ta nifikashon di Juan su vishon di e santuario manera e ta relashoná ku eventonan final?